9. kadencja, 38. posiedzenie, 3. dzień (01-10-2021)
30. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 1515).
Sekretarz Stanu w Ministerstwie Aktywów Państwowych Maciej Małecki:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Zacznę od sprostowania oczywistych nieprawd, ponieważ mi, powiem szczerze, przykro, że takie rzeczy padają z ust opozycji. Kładę to na karb... Chciałbym wyjaśnić to w taki sposób, że z państwa strony nie było złej woli, żeby kłamać, żeby z tego miejsca w sposób świadomy posługiwać się nieprawdą. Patrzę na panią poseł Barbarę Dolniak. Drugi pan poseł już chyba wyszedł z sali, choć zadaje pytania we wszystkich sprawach. Raczej liczę na to, że nieprawda, która padła z ust pani poseł, wynikała z tego, że pani tej ustawy nie przeczytała. Otóż pani poseł powiedziała, zarzuciła pani, że wprowadzamy do ustawy możliwość wydawania poleceń spółce zależnej przez spółkę dominującą nie w formie pisemnej. To ja pani przeczytam art. 212 § 2: Spółka dominująca wydaje wiążące polecenie w formie pisemnej lub elektronicznej pod rygorem nieważności, pani poseł. (Oklaski) Co więcej, wskazujemy, określamy katalog wymogów, jakie to polecenie musi spełniać, żeby było wiążące. To jest oczekiwane przez spółkę dominującą zachowanie spółki zależnej w związku z wykonaniem wiążącego polecenia. Polecenie musi zawierać interes grupy spółek, który uzasadnia wykonanie przez spółkę zależną tego polecenia. Musi określać spodziewane korzyści lub szkody spółki zależnej, które będą następstwem wykonania polecenia spółki dominującej, o ile występują.
I teraz jeszcze jedna bardzo ważna rzecz. Jeśli mowa o przewidywanej szkodzie, to musi być określony sposób i termin naprawienia tej szkody wobec spółki zależnej przez spółkę dominującą w okresie nie dłuższym niż 2 lata. Państwo posłużyliście się nieprawdą. Z tej mównicy padło wiele ogólnych sformułowań, że coś się nie podoba.
Proszę państwa, kolejny zarzut, że Skarb Państwa będzie sobie teraz tworzył spółki dominujące. Informuję, że zmian przepisów art. 211 do 2116 nie stosuje się do Skarbu Państwa.
Mówiąc najprościej, jeśli Skarb Państwa czy jakiś inny właściciel ma akcje grupy spółek, jeszcze grupy spółek niesformalizowanej, to on nie jest spółką dominującą w tym obszarze. Przykładowo PKP SA może być spółką dominującą wobec spółek zależnych, z wyłączeniem spółek, które są spółkami publicznymi w tej grupie. W przypadku PKP to akurat PKP Cargo, bo jest notowana na giełdzie od 2013 r. Proszę państwa...
(Poseł Barbara Dolniak: Co będzie wtedy z tą spółką?)
Pani poseł, mam prośbę, żeby pani najpierw przeczytała ustawę, bo pani naprawdę... Liczę, że pani powiedziała kłamstwo z tej mównicy, bo pani tego nie przeczytała, i że nie kłamała pani świadomie.
Proszę państwa, padł zarzut ze strony opozycji, że będą jakieś dodatkowe ciała w formie komitetów rad nadzorczych. Litości. Podstawowa rzecz: rada nadzorcza może tworzyć komitety do pewnych obszarów działalności spółki. Chodzi o komitet inwestycyjny, komitet audytu. To trochę tak, już tłumacząc państwu tak bardzo, bardzo przystępnie, jak Wysoka Izba tworzy komisje. Gdyby rada nadzorcza miała zajmować się wszystkim w dużej grupie spółek, to byłoby tak, jakby Sejm zajmował się przepisami każdego projektu ustawy tu, a nie w komisjach.
Pani poseł Dolniak w sposób bardzo manipulujący wyjęła też z kontekstu moją wypowiedź dla jednej z gazet. Odpowiadając na pytanie dziennikarza, w jaki sposób spółki, grupa spółek, spółka dominująca... Te rozwiązania mogą usprawnić działanie biznesowe. Podałem przykład z czasów pandemii. Powtórzę państwu ten przykład już niewyjęty z kontekstu. Przyjmijmy, że mamy grupę spółek z branży odzieżowej i następuje lockdown. Są zamykane sklepy, galerie handlowe, tak było. W ramach tej grupy spółek jedne spółki radzą sobie lepiej z wejściem do sprzedaży internetowej, inne - gorzej. Jedne sprawniej uzyskują rynek w sieci, inne - nie. Ten przykład, który podawałem, opisywał dokładnie taką sytuację: że w przypadku grupy spółek, spółki dominującej i spółek zależnych, mogą pójść bardzo szybkie decyzje biznesowe. Po co? Po to, żeby ratować te firmy, żeby dawać im lepsze narzędzia do działania na konkurencyjnym rynku.
Jeszcze raz to podkreślę. Może chcecie odrzucić ten projekt dlatego, że zaostrzamy przepisy wobec osób skazanych za łapownictwo czynne, bierne, za płatną protekcję. Takie osoby nie będą mogły zasiadać w organach spółek. To jest jeden z zapisów naszego projektu.
Był zarzut. Wyśmiewaliście to państwo. To też jest przykre. Na początku liczyłem naprawdę na to, że będziemy merytorycznie rozmawiali, że będą konkretne przykłady, konkretne propozycje zmian. Nadal liczę na to w czasie pracy w komisji, bo wierzę głęboko, że Wysoka Izba nie przyjmie wniosku o odrzucenie projektu w pierwszym czytaniu. Ale jeszcze raz o tym poinformuję, bo to padało wiele razy w debacie na temat tej ustawy. Mówiliście państwo, że jakieś zamknięte grono, fikcyjne osoby miały tym się zajmować. Taki był kontekst wypowiedzi jednej z pań. Zaproszono 60 ekspertów, w tym kilkunastu profesorów, zaproszone były wszystkie katedry prawa handlowego. Były pisma z zaproszeniem do konsultacji dla 100 kancelarii prawnych. Były konferencje zdalne, także w trudnym czasie pandemii, z licznymi izbami gospodarczymi.
Jestem zaskoczony też z takiego powodu, że tych uwag, które dzisiaj państwo wytropiliście, tak jak np. to niby polecenie wydawane wobec spółki zależnej, które nie musi mieć formy pisemnej, eksperci i prawnicy w całej Polsce nie dostrzegali. A państwo to dostrzegacie.
Następna rzecz - zarzut, że jak ktoś nie jest na posiedzeniu rady nadzorczej, to ta rada może się odbywać i może działać. Proszę państwa, my w czasie pandemii otworzyliśmy możliwość zdalnego uczestniczenia, elektronicznego uczestniczenia w posiedzeniu rady nadzorczej, i to nadal obowiązuje. Nawet jeśli ktoś nie pojedzie na posiedzenie rady nadzorczej, ale z telefonu, z którym się dzisiaj nie rozstajemy, z takim posiedzeniem ma łączność, to też może brać w tym udział.
Pan poseł Dariusz Olszewski - bardzo dziękuję. To akurat bardzo merytoryczne pytanie, dotyczące sponsoringu sportowego i wpływu możliwości, które daje instytucja grupy spółek, na wspieranie sportu. Tak, daje większe możliwości. Daje możliwość koordynacji. Daje efekt skali. Liczę, że będzie to korzystne nie tylko dla polskiego sportu, ale także dla polskiej kultury, dla innych działań CSR-owych.
Kolejna rzecz. Przypomnę państwu... Bo padały też słowa o kosztach doradców. Tak, chcemy wyposażyć rady nadzorcze w możliwość korzystania z doradców po to, żeby rady nadzorcze miały taką możliwość, żeby zaciągały informacje nie tylko od zarządu spółki, ale żeby miały możliwość weryfikowania tych informacji.
I to, co dzisiaj wyśmiewacie - być może gdyby w GetBacku rada nadzorcza była obligowana i odpowiadała w sposób realny, jaki chcemy tu wprowadzić, za nadzór nad spółką, i miała możliwość korzystania z doradców, nie doszłoby do tych skandalicznych zaniedbań. Przypomnę, to Prawo i Sprawiedliwość przygotowało ustawę, która wprowadziła transparentność kosztów usług prawnych, konsultingowych, doradczych. Też byliście przeciwni tamtym rozwiązaniom.
Szanowni Państwo! Do pytań, które padały - bo do opinii trudno się odnosić, a też ich było bardzo dużo - z prośbą o formę pisemną oczywiście się odniesiemy, ale sporo głosów było takich, że spółki skarbu państwa źle działają, że mają złe wyniki. Rozumiem, że państwa jako opozycję może to uwierać, ale będę to powtarzał, bo o tym trzeba pamiętać i o tym trzeba mówić, że PKN Orlen w czasie pandemii, w czasie największego kryzysu po II wojnie światowej osiągnął w 1 rok większy zysk niż za waszych czasów łącznie przez 8 lat. I w tym roku PKN Orlen za pierwsze półrocze ma ponad 4 mld zł zysku, a za 8 lat rządów Platformy i PSL - 2,9 mld zł. To kiedy, kiedy...
(Poseł Joanna Jaśkowiak: 6,20...)
Lepsi? 6,20... 3,4 mld zł, pani poseł, w czasie pandemii, lockdownu. Pani poseł, w czasie pandemii koronawirusa w roku 2020 - jeszcze raz powtórzę - w czasie w czasie największej zapaści gospodarczej po II wojnie światowej PKN Orlen kierowany przez prezesa Daniela Obajtka zarobił na czysto o 0,5 mld zł więcej zysku niż przez 8 lat rządów Donalda Tuska i Ewy Kopacz. Ale powiecie państwo, że to jest PKN Orlen. To dam wam inny przykład. Polskie Linie Lotnicze LOT w czasie najgorszego roku w historii lotnictwa, roku 2020, osiągnęły większy przychód niż w każdym z wybranych lat rządów Platformy i PSL. To jest kolejny przykład, ale już nie będę w to wchodził, bo nie chcę się znęcać nad państwem. Skupmy się na ustawie.
Nadal zapraszam do szerokiej pracy nad tą ustawą. Jesteśmy otwarci na argumenty i wierzymy, że także poprawki zgłaszane przez państwa, przez opozycję mogą coś poprawić, mogą wprowadzić korzystne zmiany w projekcie, który przygotowaliśmy, bo na tym polega praca w Wysokiej Izbie, w sali plenarnej i w komisjach, i do takiej pracy państwa jeszcze raz zapraszam mimo tych złośliwości, półprawd i oczywistych nieprawd, które dzisiaj ze strony opozycji padły z tej mównicy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
(Przewodnictwo w obradach obejmuje wicemarszałek Sejmu Piotr Zgorzelski)
Przebieg posiedzenia