9. kadencja, 4. posiedzenie, 1. dzień (22-01-2020)

Oświadczenia.

Poseł Wanda Nowicka:

    Dziękuję, pani marszałek.

    Moje oświadczenie dotyczy jednego z największych problemów ekologicznych, by nie powiedzieć: bomby ekologicznej na Górnym Śląsku.

    Toksyczne odpady po zlikwidowanych Zakładach Chemicznych Tarnowskie Góry uznawane są za jeden z największych problemów ekologicznych. Funkcjonujące od 1922 r. przedsiębiorstwo było jednym z największych w kraju producentów chemicznych związków nieorganicznych. Jego odpady poprodukcyjne przez całe dziesięciolecia deponowane były na zwałowiskach wokół zakładu bez odpowiedniego zabezpieczenia, a doprowadziło to do skażenia zarówno gleby, jak i wód powierzchniowych i podziemnych. Sytuacja ta jest jednym z najbardziej wyrazistych przykładów obrazujących to, w jaki sposób zakłady chemiczne, jeśli na czas nie podejmie się środków zaradczych, mogą negatywnie wpływać na środowisko naturalne regionu.

    Od 1994 r. na likwidację zagrożenia wydano już ok. 230 mln zł, unieszkodliwiając ponad 1 mln m³ odpadów. Do neutralizacji pozostało jeszcze ponad 400 tys. m³ odpadów. Sytuację komplikuje obecnie status prawny Zakładów Chemicznych Tarnowskie Góry. Miała się ona poprawić w ubiegłym roku po uruchomieniu procedury wpisania byłych zakładów chemicznych do rejestru tzw. historycznych zanieczyszczeń powierzchni ziemi. Miała, bo bomba ekologiczna, z jaką przyszło żyć mieszkańcom Tarnowskich Gór, nadal funkcjonuje. Jak długo mają jeszcze oni czekać, by nasze państwo skutecznie poradziło sobie z tym problemem? Czy życie i zdrowie ludzi nie powinno być priorytetem?

    Prowadzone od wielu lat obserwacje gleby i ziemi na tych terenach wskazują na bardzo wysokie poziomy zanieczyszczeń, których szkodliwe oddziaływanie na środowisko zostało potwierdzone w licznych opracowaniach naukowych i technicznych.

    Z analizy wyników badań pozyskanych w ramach prowadzonego monitoringu wód podziemnych stwierdzono wysokie stężenia takich pierwiastków jak arsen, bar, bor, cynk, kadm, ołów czy stront. Wszystkie odpady poprodukcyjne zakładów chemicznych zalicza się do grupy odpadów szczególnie szkodliwych dla środowiska i zdrowia ludzi. Co warto podkreślić, wciąż zalegające odpady stwarzają realne niebezpieczeństwo dla mieszkańców gmin położonych w zasięgu oddziaływania głównego zbiornika wód podziemnych nr 330 Gliwice, który stanowi rezerwuar wody pitnej dla północno-zachodniej części aglomeracji górnośląskiej.

    Popierając zabiegi, jakie w tej sprawie podjął powiat tarnogórski oraz rady gmin Tarnowskie Góry, Świerklaniec, Zbrosławice, Tworóg, Wielowieś, Rudziniec, Pyskowice, Gliwice, Zabrze oraz zarząd Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii, zwracam się do władz Rzeczypospolitej Polskiej z apelem o podjęcie natychmiastowych oraz skutecznych działań mających na celu ostateczną likwidację zagrożeń, jakie stwarzają odpady po przedsiębiorstwie państwowym Zakłady Chemiczne Tarnowskie Góry w Tarnowskich Górach w likwidacji. Czas najwyższy, aby niebezpieczne odpady zostały wreszcie całkowicie usunięte. Ja deklaruję ze swej strony, że na pewno będę się tym problemem zajmować aż do pozytywnego zakończenia tej sprawy. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia