9. kadencja, 4. posiedzenie, 2. dzień - Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju Marek Niedużak

9. kadencja, 4. posiedzenie, 2. dzień (23-01-2020)

15. punkt porządku dziennego:

Informacja bieżąca.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Rozwoju Marek Niedużak:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Pytań było bardzo wiele i powiem szczerze, że w tym limicie czasowym nie jestem w stanie opowiedzieć na wszystkie, ale jest kilka kwestii, które mnie szczególnie tutaj zainteresowały i są na pewno godne odpowiedzi.

    Padło pytanie czy też takie stwierdzenie ze strony jednej z pań posłanek, że ona ciągle słyszy, że rząd obniża podatki. No tak, bo rząd obniżył podatki najpierw CIT dla małych firm, PIT dla wszystkich, PIT dla młodych w ogóle zniósł, w dodatku jeszcze Polska jako strefa inwestycji, cała Polska strefą inwestycji, która jest de facto też obniżeniem podatków dla każdej firmy, która inwestuje. Po prostu rząd obniża podatki i dlatego pani poseł słyszy o tym, że rząd obniża podatki.

    Zasadniczo wydaje mi się, że to jest wielki sukces, szczególnie w kontekście zachowania dyscypliny finansów publicznych, zrównoważonego budżetu oraz rosnących wpływów z podatków, bo to pokazuje, że proces uszczelnienia podatków, który jest wielkim sukcesem rządu, udało się przeprowadzić równolegle z naprawdę dużym rozwojem gospodarczym i z rosnącą - tak jak już pani poseł zwróciła na to uwagę - liczbą nowych firm. Czyli udało się, wydaje się, na pozór połączyć ogień z wodą, to znaczy, że zarówno mamy większe wpływy z podatków, jak i obniżamy podatki, jak i przedsiębiorców jest więcej, a rozwój gospodarczy Polski jest taki, że jesteśmy w tym momencie w ścisłej czołówce Unii Europejskiej krajów, jeśli chodzi o tempo rozwoju. To jest pierwsza rzecz, którą sobie trzeba bardzo wyraźnie powiedzieć.

    Druga rzecz to rosnące składki na ZUS. Zacznijmy od tego, że mechanizm ustalania składki, czyli indeksacja z przeciętnym wynagrodzeniem obowiązuje w Polsce chyba od 1999 r. i ta zasada wygląda dokładnie tak samo od 1999 r. Nie zaszła w tym zakresie żadna zasadnicza zmiana. W związku z tym to, co widzimy, i to jest, uważam coś, z czego wszyscy na tej sali powinniśmy się cieszyć bez względu na rolę czy sympatie polityczne... Widzimy w Polsce wzrost przeciętnych wynagrodzeń i to też jest świetna wiadomość. To jest świetna wiadomość. W efekcie mechanizmu indeksacji ustalonego, tak jak mówię, w 1999 r., faktycznie te zwykłe składki wzrosną, stąd też rząd ma rozwiązanie, które jest głównym tematem tego wystąpienia i które jest adresowane do najmniejszych, czyli w domyśle przedsiębiorców, którzy najbardziej potrzebują jakiegoś rodzaju wsparcia w tym zakresie. Ale zasadniczo jesteśmy w sytuacji, w której w kraju rosną wynagrodzenia i w której również, m.in. nie patrząc teraz tylko i wyłącznie na wynagrodzenia, ale również dzięki polityce w dużym skrócie nazywanej 500+... Tak naprawdę tam jest dużo więcej działań, ale nazwijmy to po prostu tak, że dzięki wsparciu polskich rodzin rośnie konsumpcja. Polaków stać na znacznie, na dużo więcej rzeczy i podnosi się ich poziom życia. To jest ogromny sukces całej Polski, polskich przedsiębiorców i wydaje mi się, naprawdę, biorąc to pod uwagę, z pełną uczciwością możemy powiedzieć, że również całego obozu rządzącego.

    I teraz: efektem tego jest rzeczywiście... Padło takie hasło ˝lawinowa inflacja˝. Przepraszam bardzo, ale kiedy ostatni raz zaglądałem do słownika, słowo ˝lawina˝ znaczyło trochę co innego niż 1%. W dodatku wszyscy ekonomiści, analitycy mówią, że nie ma w Polsce strukturalnych warunków do tego, że inflacja bardzo wzrośnie. Ona w ogóle w ciągu roku trochę opadnie, ale ze względu na pogodę i trochę wzrost cen produktów spożywczych, faktycznie - i to trzeba powiedzieć - też na wzrost cen energii. Ona w tym momencie wahnęła się w górę, pod koniec roku wahnie się z powrotem w dół. Naprawdę, jeżeli to jest lawina, to po prostu najwyraźniej chyba sprawdziłem złe słowo w słowniku.

    Teraz ranking ˝Doing Business˝. Faktycznie w ˝Doing Business˝ spadliśmy, ale nie jest prawdą, że jest to w pełni obiektywny wskaźnik. Nie, to jest wskaźnik, który bada bardzo konkretne rzeczy, np. bada czas na rejestrację tytułu własności w księgach wieczystych, mówiąc troszeczkę potocznie: w sądzie wieczystoksięgowym w Warszawie. Czyli to jest bardzo specyficzny ranking. Faktycznie dokładnie ten wskaźnik nam bardzo spadł i dlatego spadliśmy. A wiecie państwo, dlaczego spadł? Dlatego że mnóstwo ludzi w Polsce ma w tym momencie sprawy do załatwienia w księgach wieczystych. A wiecie dlaczego? Dlatego że jednym z najlepszych rozwiązań - też osobiście moim zdaniem - które się udało przeprowadzić w poprzedniej kadencji, było przekształcenie prawa użytkowania w prawo własności. I to jest też jedna z najlepszych rzeczy, którą się udało zrobić dla rosnącej w Polsce klasy średniej, ale nie tylko, w ogóle dla wszystkich Polaków, ponieważ w końcu dano im prawo własności, które daje dużo większe poczucie bezpieczeństwa i które daje dużo większe poczucie stabilności w stosunku do prawa użytkowania wieczystego, na które zawsze ludzie patrzyli tak: Co to właściwie jest to użytkowanie wieczyste? Nawet wielu ludzi nie do końca używało tej nazwy. Zwróciłem uwagę, że niektórzy ludzie mówili ˝dzierżawa wieczysta˝... W ogóle w świadomości ludzi nie do końca to się przyjęło i zawsze to traktowali z nieufnością. I przekształcenie tego w prawo wieczyste i jest niezwykle ważne, jest bardzo wielkim sukcesem, szczególnie, nawiasem mówiąc na ziemiach zachodnich czy północnych, gdzie właśnie bardzo często użytkowanie wieczyste... Bardzo często dużo nieruchomości było tam położonych. Danie ludziom stabilności i bezpieczeństwa, jakim jest własność, też jest ogromnym sukcesem rządu. I faktycznie z tego powodu, że jest teraz dużo wniosków w księgach wieczystych o zmianę właściciela, bo trzeba wpisać np. nie gminę czy Skarb Państwa, ale trzeba wpisać np. Kowalskiego czy Nowaka, faktycznie jest tam dłuższa kolejka i faktycznie się to nam przełoży na ˝Doing Business˝, ale to jest dokładnie ten mechanizm. To nie oznacza, że się pogorszyło w Polsce otoczenie dla przedsiębiorców, tak że takie rozumienie czy właściwie, powiedziałbym, posługiwanie się wynikiem z ˝Doing Business˝ jest zupełnie oderwane od realiów dokładnie tego rankingu. Tak że, właśnie, mówmy o konkretach, a nie odrywajmy się, prawda, i lećmy właśnie w takie wielkie słowa w oderwaniu od faktów.

    Kolejna rzecz. Była mowa o inwestycjach. Np. my również we współpracy z Ministerstwem Finansów... W zeszłej kadencji udało się przeprowadzić ulgi podatkowe na wydatki na badania i rozwój oraz ulgę podatkową na korzystanie z wytworzonej przez siebie własności intelektualnej. To się tak ładnie czasami nazywa IP Box. I jakie mamy skutki? Inwestycje w obszarze badań i rozwój - a to są najważniejsze inwestycje, bo to są właśnie te inwestycje, które się przełożą na konkurencyjność polskiej gospodarki - wzrosły w stosunku do 2015 r. ponad o 24%, a w ciągu ostatnich 5 lat o prawie 60%. Więc nie jest prawdą, że w Polsce się nie inwestuje. Inwestuje się w najważniejsze dla rozwoju polskiej gospodarki, właśnie w najważniejsze, punktowo najistotniejsze elementy, które się przełożą na nasz rozwój. Jak najbardziej wzrastają inwestycje i to w dużej mierze dzięki zmianom, które się udało w ciągu ostatnich lat wprowadzić w systemie podatkowym, w otoczeniu regulacyjnym.

    Wydawało mi się, że to najważniejsze kwestie i od tego chciałem zacząć. Była cała masa pytań szczegółowych. Co do części z nich miałbym prośbę, żeby się zwrócić na piśmie, szczególnie, jeżeli np. było pytanie pana posła o liczbę postępowań układowych, o zaległości ZUS. Ja oczywiście takich liczb teraz ze sobą nie mam. Było też pytanie o kontrole, o to, jak się przełożyła konstytucja biznesu na liczbę kontroli. A wręcz przeciwnie, nawet były nie tyle pytania, co czasami, powiedziałbym, bardzo daleko idące stwierdzenia.

    Otóż, proszę państwa, liczba kontroli spada. Nie mam ze sobą niestety liczby kontroli podatkowych, o której wiem, że spadła. Proponowałbym może zwrócenie się z tym pytaniem na piśmie. Ale np. jeśli chodzi o kontrole ZUS między rokiem 2015 a rokiem 2018, to w 2015 r. było ich 81 tys., a w 2018 r. - 59 tys. To jest efekt wielu czynników, ale przede wszystkim w konstytucji biznesu, w Prawie przedsiębiorców mamy też nowe podejście do kontroli z przeprowadzeniem analizy ryzyka. Po prostu przed rozpoczęciem kontroli mają już dane, muszą je przeanalizować i wytypować do kontroli te podmioty, w przypadku których ryzyko wystąpienia nieprawidłowości jest największe. I tak jak mówię, to widać na twardych liczbach, że liczba tych kontroli spadła.

    Było też pytanie dotyczące zależności: wysokość składki na ZUS a świadczenie emerytalne. Proszę państwa, oczywiście, że niższa składka przekłada się na niższe świadczenie emerytalne. Za każdym razem, kiedy mam okazję mówić o małym ZUS-ie, to też właśnie to podkreślam. To jest uprawnienie, a nie obowiązek. To jest skierowane tylko do przedsiębiorców, zatem do osób, które niejako z definicji są gotowe na większe ryzyko, tak? Akceptują one większe ryzyko związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, ale muszą też mieć świadomość, że dzisiaj dokonują takiego wyboru: tak, będę mniej płacił na ZUS, a zatem w przyszłości faktycznie będę się musiał liczyć z niższym świadczeniem. W związku z tym mamy też - było takie pytanie - to ograniczenie 36 na 60 miesięcy. To jest po to, by jednak minimalny poziom świadczenia był zapewniony.

    Kończąc, powiedziałbym tak: te same osoby, które właśnie... Może nie literalnie te same. Bardzo często słychać było pytanie: Jak to jest, że z jednej strony składka na ZUS rośnie, a z drugiej strony, jak składka będzie niższa, to niższe będzie świadczenie? Proszę państwa, nie można mieć ciastka i zjeść ciastka. Tak właśnie jest. Wzrost składki oznacza, że będziemy mieli wyższe świadczenie w przyszłości. Jeżeli ktoś się decyduje na preferencyjnie obniżoną składkę - tak jak mówię, to jest zawsze wybór przedsiębiorcy, to nie jest obowiązek - to musi się liczyć z tym, że to świadczenie będzie w przyszłości niższe, a te pieniądze, które ma dzisiaj w kieszeni, w jakiś racjonalny sposób wykorzysta. Tak zakładamy.

    Bardzo dziękuję. Tak jak mówiłem, jeśli chodzi o pozostałe pytania, których było wiele, to prosiłbym o zgłoszenie pytań w formie pisemnej. Chciałbym jednak się zmieścić w ramach czasowych. Bardzo dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia