9. kadencja, 40. posiedzenie, 1. dzień (28-10-2021)

7. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Polityki Społecznej i Rodziny o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 1675 i 1679).

Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej Stanisław Szwed:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Bardzo dziękuję prawie wszystkim państwu za poparcie tej bardzo dobrej zmiany ustawy dotyczącej, można powiedzieć, ochrony miejsc pracy. Ta ustawa wprawdzie dotyczy przeciwdziałania i zwalczania COVID, ale dotyczy też ustawy o ochronie miejsc pracy, którą kierowaliśmy w ramach wsparcia w czasie pandemii.

    Padały różne liczby. Pozwólcie państwo, że też się trochę odniosę do tych działań, które podejmowaliśmy w ramach Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, poprzez nie tylko wojewódzkie urzędy pracy, ale też powiatowe urzędy pracy. Aby ta pomoc była dobrze i sprawnie dostarczana do przedsiębiorców, to ktoś musiał to wykonywać. Tutaj była ogromna rola powiatowych urzędów pracy i wojewódzkich urzędów pracy, za co też w imieniu naszego resortu i naszego rządu bardzo serdecznie dziękuję, bo to też pokazało, że w tak krótkim czasie potrafiliśmy rozpatrzyć miliony wniosków i przekazać środki.

    W powiatowych urzędach pracy - ponad 3200 tys. wniosków. Łączna wysokość środków przyznanych przez urzędy pracy na ochronę miejsc pracy - 35 mld zł. Liczba osób, które wsparliśmy w tym okresie - ponad 8 mln.

    Działania, które podejmowaliśmy przez powiatowe urzędy pracy, były różne. Były pożyczki dla mikroprzedsiębiorców, dotacje dla mikroprzedsiębiorców i małych przedsiębiorców, dotacje dla sklepików, dofinansowanie części kosztów wynagrodzeń pracowników, dofinansowanie części kosztów wynagrodzeń pracowników organizacji pozarządowych. Oczywiście to ewoluowało i poszczególne zmiany, o których państwo mówiliście, wynikały też z potrzeb, które pojawiały się w danej sytuacji.

    Druga rzecz związana z tym, czego dotyczy ta ustawa, to oczywiście wojewódzkie urzędy pracy i środki, które przeznaczaliśmy z Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych. Podawaliśmy już tutaj te kwoty, to ponad 16 mld zł z tych działań, w tym były trzy bardzo ważne działania. Pierwsze działania dotyczące środków, które były przeznaczone w ramach przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy - prawie 6800 mln zł i ponad 1700 mln ochronionych miejsc pracy. Druga grupa to też podobna liczba ochronionych miejsc pracy - ponad 7 mld zł przeznaczonych na ochronę miejsc pracy dla tych, którzy nie korzystali z przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy. Ostatnie działanie, które podejmowaliśmy, dotyczyło branż, prawie 2 mld zł dla prawie 410 tysięcy.

    To są te wszystkie działania. Jeżelibyśmy popatrzyli tylko na powiatowe urzędy pracy czy wojewódzkie urzędy pracy, to jest to kwota ponad 50 mld zł. Te działania były podejmowane w celu ochrony miejsc pracy przez dwa instrumenty. Oczywiście mógłbym też podawać te działania, które były podejmowane bezpośrednio ze środków sfinansowanych przez Fundusz Ubezpieczeń Społecznych, które wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych, czy oczywiście tarczy antykryzysowych, które były w Polskim Funduszu Rozwoju. Tu pani poseł przewodnicząca Rusecka mówiła o ponad 220 mld zł, które trafiły już do naszych przedsiębiorców.

    Jeśli chodzi o kwestie związane z ustawą, to oczywiście głównym celem jest to, aby maksymalnie chronić miejsca pracy. Ta ustawa wychodzi temu naprzeciw. Zdarzały się takie sytuacje, że pracodawcy, składając oświadczenia dotyczące choćby liczby zatrudnionych, podawali niedokładne dane przez pomyłkę bądź też czasami z jakichś innych względów. Dzisiaj, zgodnie z tymi przepisami, trzeba by było zwrócić wszystkie koszty, taka była interpretacja niektórych urzędów. Wprowadzamy takie rozwiązanie, które będzie liczone proporcjonalnie do tego okresu. Nie ma takiego zagrożenia, że będzie trzeba oddać całą dotację, tylko proporcjonalnie do okresu, w którym okazało się, że danego pracownika już nie było.

    Druga kwestia, o którą też ktoś z państwa pytał, dotyczyła tych, którzy już musieli zwrócić dotację. Ta ustawa będzie obejmowała również takie sytuacje, w których według nowo przyjętych zasad przez tę ustawę będzie możliwość ponownego rozstrzygnięcia tych spraw. Zapewne w takim przypadku będzie zwrot przedsiębiorcy tych środków, które zostały przez niego zwrócone. Tak że myślę, że te rozwiązania, które wprowadzamy, są jak najbardziej oczekiwane. Myślę, że jedno z kół, które było przeciw tej ustawie, nie do końca doczytało rozwiązania, bo te rozwiązania są bardzo korzystne dla przedsiębiorców. Myślę, że warto jeszcze raz się nad tym zastanowić, ale dziękuję wszystkim pozostałym klubom za poparcie.

    Jeśli chodzi o kwestie dotyczące środków, które przeznaczamy na koszty obsługi, które ponoszą wojewódzkie urzędy pracy czy powiatowe urzędy pracy, to w przypadkach wszystkich tych działań podejmowaliśmy decyzje, że to jest 0,5% środków, i chcemy utrzymać taką zasadę. Pytał o to pan poseł Tomaszewski. WUP-y dostają w tej chwili na obsługę, już mogę powiedzieć, ponad 15 mln zł. Przez to, że przesuwamy okres rozliczeń na kolejne 3 lata, żeby dać czas, bo w dużych miastach jest problem z rozliczeniami, mamy jeszcze do dyspozycji 46 mln zł i nie ma zagrożenia, żeby te działania były podejmowane w ramach tej samej puli środków. Zwiększanie środków nie jest konieczne. W powiatowych urzędach pracy, tak jak i w wojewódzkich urzędach pracy utrzymujemy podobną wielkość - 0,5% przekazanych środków to są koszty przeznaczone na obsługę. Mamy te środki.

    Jeśli chodzi o kwestię przepisu karnego, która była tutaj poruszana, to tak jak już pani przewodnicząca zapowiedziała w imieniu klubu Prawa i Sprawiedliwości, ale też przedstawiciele innych klubów, ten przepis karny zostanie zniesiony poprawką. Po dyskusji na posiedzeniu Komisji Polityki Społecznej i Rodziny doszliśmy wspólnie do wniosku, który zaakceptowało też ministerstwo rozwoju, gospodarz tego przepisu, że to rozwiązanie byłoby za bardzo radykalne w stosunku do oczekiwań związanych z tą ustawą. Tak więc tej kwestii nie ma.

    Było też pytanie dotyczące programów. Jeśli chodzi o programy integracyjne, to w tej chwili na te programy mamy 300 mln zł. One mogą być realizowane przez wojewódzkie urzędy pracy. Tym rozwiązaniem chcemy dać możliwość szerszego działania, czyli w ramach konkursu mogą startować organizacje pozarządowe, jak również inne podmioty, jeśli chodzi o wsparcie cudzoziemców w tym zakresie. Myślę, że takie programy są bardzo potrzebne i konieczne, szczególnie w tej sytuacji, w której w tej chwili jesteśmy.

    To tyle odpowiedzi na pytania. Do pytań, które nie były bezpośrednio związane z ustawą, trudno mi się odnosić, tym bardziej że nie były to pytania w zakresie naszego ministerstwa, tylko innych ministerstw.

    Jeszcze raz bardzo dziękuję wszystkim, którzy zarówno na posiedzeniu komisji, jak i na posiedzeniu plenarnym poparli to rozwiązanie, bo są to, tak jak powiedziałem, dobre rozwiązania, które pomogą pracodawcom pozytywnie rozliczać środki, które uzyskaliśmy na ochronę miejsc pracy. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia