9. kadencja, 47. posiedzenie, 1. dzień (26-01-2022)

Oświadczenia.

Poseł Sławomir Skwarek:

    Pani Marszałek! Wysoka Izbo! 159 lat temu wybuchło powstanie styczniowe. Pomimo że przegrane, przygotowało grunt dla ruchów niepodległościowych i odzyskania wolności w 1918 r. Do dziś etos powstania żyje w świadomości Polaków, w tym również mieszkańców ziemi łukowskiej i wiernych diecezji siedleckiej. To właśnie w Łukowie żył, służył Bogu i ludziom jeden z najwybitniejszych bohaterów zrywu powstańczego - ks. Stanisław Brzóska. W tym mieście jako wikariusz w kościele popijarskim wygłaszał patriotyczne kazania, włączał się w organizowanie demonstracji. Za swoją działalność, słowa kierowane pod adresem rządu i wojska carskiego został aresztowany i zesłany do twierdzy w Zamościu. Po rocznym pobycie powrócił do Łukowa i nadal zajmował się pracą konspiracyjną. W noc wybuchu powstania na czele oddziału składającego się również z mieszczan i chłopów atakował stacjonujące w mieście wojska rosyjskie. Później ks. Brzóska brał udział w powstaniu jako kapelan w oddziale Walentego Lewandowskiego. Uczestniczył w licznych bitwach i potyczkach: pod Siemiatyczami, Gręzówką, Różą, Staninem. Został mianowany naczelnym kapelanem wojsk powstańczych i generałem.

    Miejscem, które do dziś kojarzy się z partyzancką misją, nierozpoznaną kryjówką ks. Brzóski, jest podłukowski kompleks leśny Jata. W 1865 r. na skutek zdrady pojmano go wraz z jego do końca wiernym adiutantem Franciszkiem Wilczyńskim i powieszono na rynku w Sokołowie Podlaskim 23 maja 1865 r. w obecności 10 tys. ludzi, którzy klęczeli przed nim, nie przed zaborcą, Moskalem. Jego ostatnie słowa brzmiały: Żegnajcie bracia i siostry, i wy, małe dziatki. Ginę za wolną Polskę.

    Biografia przedstawiona w skrócie to doskonały scenariusz na film. W ostatnim czasie powstała właśnie inicjatywa zrealizowania filmu fabularnego. Dzieła tego podjął się reżyser i scenarzysta pan Tadeusz Syka. Do współpracy została zaproszona również diecezja siedlecka. Z tego miejsca proszę o wsparcie finansowe dla tego dzieła nie tylko wiernych diecezji, ale wszystkich, którym postać ks. Brzóski jest bliska, także instytucje państwowe i samorządy. Wierzę, że na 160. rocznicę wybuchu powstania odbędzie się premiera filmu, a na rocznicę śmierci powstanie muzeum ks. Brzóski. (Oklaski) Jesteśmy mu to winni. Dziękuję.

Przebieg posiedzenia