9. kadencja, 47. posiedzenie, 3. dzień (01-02-2022)
27. i 28. punkt porządku dziennego:
27. Informacja Rady Ministrów o sytuacji osób starszych w Polsce za 2019 r. wraz ze stanowiskiem Komisji Polityki Senioralnej (druki nr 779 i 890).
28. Informacja Rady Ministrów o sytuacji osób starszych w Polsce za 2020 r. wraz ze stanowiskiem Komisji Polityki Senioralnej oraz Komisji Polityki Społecznej i Rodziny (druki nr 1733 i 1806).Sekretarz Stanu w Ministerstwie Rodziny i Polityki Społecznej Stanisław Szwed:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Dziękuję za tę debatę, choć tak naprawdę ta debata...
(Poseł Urszula Rusecka: Nie o tym była.)
...w większości przypadków nie odnosiła się do informacji rządu dotyczącej osób starszych, bo ta informacja dotyczyła roku 2019 i roku 2020. Ona się przerodziła w dyskusję o dzisiejszej sytuacji, w ogóle o sytuacji osób starszych. Może tylko taką jedną liczbę państwu podam, ona tu wybrzmiała, ale warto ją jeszcze raz przypomnieć, bo myślę, że jeżeli chcemy się troszczyć o osoby starsze, to warto przypomnieć, w jakim miejscu się znajdujemy. Mamy w tej chwili ponad 9800 tys. osób starszych, w wieku powyżej 60. roku życia. To jest ponad 25% populacji. W ciągu ostatnich lat, w których rządy sprawuje Prawo i Sprawiedliwość, przybyło 1 mln osób starszych i, co też jest istotne, przybyło w znacznym stopniu więcej osób w wieku 70-75 lat, czyli mamy tu jakby podwójny efekt starzenia się. Na to rząd Prawa i Sprawiedliwości odpowiada poprzez programy, które realizujemy. Mógłbym tu wymieniać te programy, myślę, 5 minut nie wystarczy. Podam tylko taką liczbę, o której mówiła już pani przewodnicząca Urszula Rusecka: w 2015 r. - 3,6 mld. Teraz, w 2020 r., mamy dziesięciokrotnie więcej środków - 36 mld zł. Tylko w roku 2021, kiedy była trzynasta i czternasta emerytura, to wsparcie materialne dla seniorów było na poziomie 36 mld. Czy to nic nie znaczy? Myślę, że seniorzy wiedzą, jak na takie pytania odpowiedzieć.
Często też padały tu słowa dotyczące domów pomocy społecznej. Powiem tak: warto też zapytać - mówię do tych, którzy zadawali pytania swoim organom samorządowym - jak pomagają domom pomocy społecznej. Bo wiemy, jak my pomagaliśmy. Tylko w czasie pandemii ponad 300 mln zł środków przeznaczyliśmy właśnie na wsparcie domów pomocy społecznej. W pierwszej grupie, zerowej pensjonariusze i pracownicy domów pomocy społecznej, jak również zakładów opiekuńczo-leczniczych i hospicjów zostali zaszczepieni. To pozwoliło nam uniknąć tych dramatów, które widzieliśmy w państwach Unii Europejskiej. Jeśli chodzi o domy pomocy społecznej, mieliśmy jeden z najniższych wskaźników umieralności. I to jest duża zasługa personelu, ale również działań, które podejmowaliśmy. Chodzi również środki ochrony osobistej, które były kierowane przez Agencję Rezerw Materiałowych, agencję rządową. Te środki są. W dalszym ciągu uzupełniamy te środki, przekazujemy. Ostatnie działanie dotyczy 50 mln zł przekazanych do DPS-ów. Ostatnie dane z DPS-ów pokazują, że nawet w tej bardzo trudnej sytuacji mamy ustabilizowaną sytuację, jeśli chodzi o zakażenia. Wyszczepialność pensjonariuszy jest na poziomie 90%, personelu - prawie 80%. To w kontekście domów pomocy społecznej. Powiedziałem, że dzięki takim działaniom ta sytuacja jest w miarę stabilna.
Pytania dotyczące programów ˝Aktywni+˝ i ˝Senior+˝. One były wcześniej. Tylko jaka była skala? ˝Senior+˝ - w 2015 r. powstało 99 jednostek. W 2021 r. mamy ponad 1000 jednostek. I tu można porównać skalę. W tej najbliższej perspektywie przeznaczymy 200 mln na program ˝Aktywni+˝, a na program ˝Senior+˝ - 300 mln. Łącznie 500 mln zł pójdzie na programy ˝Senior+˝ i ˝Aktywni+˝ w najbliższych latach. To są konkretne środki, które idą na wsparcie. Chodzi zarówno o tworzenie domów dziennego seniora, jak i klubów, które idą do samorządów. Samorządy, które są aktywne, uczestniczą w tym. Jeżeli nie są aktywne, to w tym nie uczestniczą. Taka jest też nasza wola, żeby wspierać w tych działaniach te samorządy. Przypominam, że program ˝Aktywni+˝ jest skierowany do organizacji pozarządowych. Te programy też funkcjonują. Program ˝Opieka 75+˝ - wsparcie do 60 tys. Ponad 700 tys. osób korzysta z programu 500+ dla osób niesamodzielnych, a ponad 70 tys. - z programu ˝Mama 4+˝. To są wszystkie działania, które dotyczą osób starszych, osób, które wymagają takiego wsparcia. Na usługi opiekuńcze w tym roku zostanie przeznaczone ponad 600 mln zł - na programy, na wspieranie, w tym na ˝Opiekę wytchnieniową˝. (Dzwonek)
Był poruszany temat emerytur groszowych. Oczywiście to jest skutek reformy emerytalnej z 1998 r., w przypadku której dokonano zmiany, że każdy z nas ma swoje indywidualne konto i oszczędza. Stąd jest przyrost tych osób, mają niższą emeryturę niż najniższa. Ale też utrzymujemy, co jest ważne, to, co Platforma zmieniała przy podwyższaniu wieku emerytalnego, czyli obowiązkowy staż. Utrzymujemy 20 lat stażu w przypadku kobiet odnośnie do emerytury minimalnej, a w przypadku mężczyzn - 25 lat. Przypomnę, że Platforma podnosiła do ponad 30 lat i 35 lat. Te działania, które podejmujemy, służą temu, aby seniorzy, którzy są bardzo ważną częścią naszego społeczeństwa, mieli sytuację materialną, opiekuńczą zdecydowanie lepszą. I z tych raportów zdecydowanie to wynika. Jak porównamy rok 2020 do 2019, to wyraźnie widać, że sytuacja jest zdecydowanie lepsza. Oczywiście ona nie jest jeszcze na tyle dobra, żebyśmy wszyscy byli z tego zadowoleni, ale te działania, które podejmiemy, te środki, które przeznaczamy, pokazują, że kierunek, który obraliśmy, jest słuszny. Chodzi też o rozwiązania, które zaproponowaliśmy w Polskim Ładzie. Emerytura bez podatku dla seniorów do kwoty 2500 zł. Jest też działanie, które dotyczy kontynuacji takich programów jak trzynasta emerytura, która jest wpisana do ustawy, jak wypłacona w ubiegłym roku czternasta emerytura. Te działania wychodzą naprzeciw oczekiwaniom naszych seniorów.
Tak jak już powiedziałem, w tej dyskusji nie było odniesienia się do informacji za lata 2019 i 2020. Myślę, że ta informacja zostanie przyjęta przez Wysoką Izbę. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia