9. kadencja, 50. posiedzenie, 3. dzień (11-03-2022)
16. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Obrony Narodowej o rządowym projekcie ustawy o obronie Ojczyzny (druki nr 2052 i 2079).
Poseł Krzysztof Bosak:
Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W pierwszej kolejności pragnę złożyć poprawkę przygotowaną przez Konfederację do ustawy o obronie Ojczyzny, poprawkę odblokowującą dostęp do broni. Uważamy, że taka poprawka powinna znaleźć się w ustawie o obronie Ojczyzny. Obywatele powinni mieć prawo nabywać broń, przechodzić szkolenie strzeleckie, podnosić swoje kompetencje obronne jako przyszli rezerwiści Wojska Polskiego i jako cywile, którzy, jak widzimy to w tej chwili na Ukrainie, kiedy przychodzi moment próby, muszą stawić czoła przeciwnikowi. I używać broni, którą ostatecznie w sytuacji kryzysowej po prostu rozdaje się obywatelom. (Oklaski)
Teraz kilka uwag do ustawy. Nie mamy dużo czasu, natomiast tych uwag można by sformułować całą masę. Wnioskowałem do pana ministra obrony narodowej, ponawiam ten wniosek, o przeprowadzenie choćby i szybkich konsultacji z ekspertami. Jest prawie oczywiste, że jeżeli ta ustawa zostanie w tak szybkim trybie przegłosowana, będzie trzeba zaraz ją poprawiać i nowelizować.
Po pierwsze, to brak realizmu w założeniach. W tej chwili ani regularne rodzaje Sił Zbrojnych, ani Wojska Obrony Terytorialnej nie mają pełnego ukompletowania. Opowiadanie o 300 tys. żołnierzy bez przeprowadzenia analiz demograficznych, bez pokazania harmonogramu rozszerzania, bez przygotowania zasobów, takich jak koszary, mundury, kadra do szkoleń, stworzenie nowych uczelni wojskowych, to czysta fantastyka.
Ustawa, jeśli chodzi o vacatio legis, ma wejść w życie 1 lipca i nie daje czasu, by się prawidłowo przygotować do jej realizacji. Chyba że sam pan minister jej założeń nie traktuje realistycznie, tylko po prostu jako punkt narracji politycznej.
Trzecia uwaga to taka, że czas wojny to nie jest dobry czas na rewolucję i zmienianie podstaw ustrojowych funkcjonowania armii. Dobrze, że przepisy znoszące obecny system mobilizacyjny zostały z ustawy wykreślone. Przypomnijmy, że siły rosyjskie mobilizowały się do ataku na Ukrainę od późnej wiosny 2021 r. Pytanie, jaki cykl mobilizacji my przewidujemy i realizujemy. Jak wyglądają rezerwy Wojska Polskiego, w których średnia wieku, zdaje się, przekroczyła 50. rok życia?
Duży problem związany z tą ustawą - i tu zarzut, zwracam się niestety z przykrością bezpośrednio do pana ministra - to utrwalanie modelu cywilnego dowodzenia, a nie cywilnego nadzoru, przesuwanie kolejnych kompetencji ze sztabu do ministra. To nie minister powinien wydawać rozkazy żołnierzom i nie minister powinien mieć taką możliwość. Minister powinien mieć możliwość zmienić dowództwo, jeżeli ono nie wypełnia prawidłowo swoich zadań.
Brak kontroli parlamentu nad wydawaniem ogromnych pieniędzy, które będą w tej chwili na modernizację Sił Zbrojnych w BGK. Jaki pomysł na kontrolę parlamentarną tych wydatków widzi pan minister, tego się nie dowiedzieliśmy.
I ostatnia rzecz, sprzeczność z konstytucją. Art. 11 stwierdza (Dzwonek), że Siły Zbrojne stoją na straży suwerenności i niepodległości państwa oraz jego bezpieczeństwa i pokoju, a tymczasem art. 2 ust. 2...
Wicemarszałek Ryszard Terlecki:
Dziękuję, panie pośle.
Poseł Krzysztof Bosak:
...jest sprzeczny z art. 116 konstytucji, bowiem to Sejm decyduje o stanie wojny, a nie tak jak to wskazuje ustawa.
Wicemarszałek Ryszard Terlecki:
Pan poseł Mirosław Suchoń, Polska 2050.
Poseł Krzysztof Bosak:
Mamy tych uwag znacznie więcej, niestety czas się skończył. Apeluję też do pana marszałka, żeby czas na tak poważne debaty był jednak nieco dłuższy, nie da się w ciągu 3 minut podsumować ustawy liczącej 500 stron. Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia