9. kadencja, 59. posiedzenie, 2. dzień (21-07-2022)

Oświadczenia.

Poseł Grzegorz Lorek:

    Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Czasami rozmawiając przy różnych okazjach ze znajomymi, kiedy mówię o piotrkowskim lotnisku, widzę zdziwione spojrzenia. Piotrków i lotnisko - jak to? Piotrków i samoloty? No właśnie, dziś w moim mieście bardzo prężnie działa aeroklub prowadzący szkolenia lotnicze, a także spadochronowe. Właśnie sport spadochronowy jest na piotrkowskim lotnisku szczególnie mocno obecny. Należy tu przywołać Fly Fest, pokazy lotnicze organizowane przez aeroklub co roku.

    Tradycje lotnicze w Piotrkowie liczą sobie już ponad 100 lat, a wydarzenia z roku 1913 po raz pierwszy opisał Andrzej Glass w książce ˝Polskie konstrukcje lotnicze˝. Kilku uczniów z piotrkowskiego gimnazjum, warto przypomnieć ich nazwiska: Jan Górzyński, Wacław Konarzewski, Lucjan Koenig, Stefan Laskowski oraz Jan Strahler, zapewne zafascynowanych osiągnięciami braci Wright, postanowiło zrobić swój samolot. Miał to być jednak szybowiec w odróżnieniu od amerykańskiego Flyera. Chłopcy budowali swoją maszynę przez 3 lata i pewnego wakacyjnego dnia 1913 r., po uzyskaniu odpowiednich zezwoleń w samym Petersburgu, na terenie ówczesnych wyścigów konnych dokonali pierwszej i jak się okazało - jedynej próby przelotu swojego szybowca. Mimo użycia oryginalnych materiałów, bambus sprowadzono aż z Japonii, szybowiec ze Strahlerem za sterami dokonał kilkunastometrowego skoku i ciężko zwalił się na ziemię. Władze zakazały dalszych prób. Podobno piotrkowscy Ikarowie planowali rozbudować maszynę i wrócić potajemnie do prób za rok. Ich plany jednak przerwała wojna.

    Lotnictwo w Piotrkowie. Okres powojenny jest dość dobrze znany i został opisany w książce ˝Lotniczy Piotrków˝. Niestety autorka nie dołożyła należytej staranności i kwerendę wydarzeń dotyczących historii lotnictwa w Piotrkowie, szczególnie w okresie międzywojennym, potraktowała po macoszemu. Zapomniała bowiem o epizodzie, kiedy tuż po odzyskaniu niepodległości w Piotrkowie stacjonowało lotnictwo wojskowe, lotnictwo francuskie.

    Czas ten wymaga badań, wiadomo, że od czerwca 1919 r. na piotrkowskim lotnisku pojawiła się 580. eskadra niszczycielska wyposażona w samoloty Salmson. Za sterami maszyn siedzieli Francuzi, którzy w Piotrkowie Trybunalskim sukcesywnie byli wymieniani na polski personel. Po przeformowaniu jednostka wzięła udział w zajmowaniu przyznanego Polsce Pomorza. Badania jednak trwają i mam nadzieję, że niedługo powstanie na ten temat zwarta, szeroka publikacja. Dziękuję bardzo. (Oklaski)


Przebieg posiedzenia