9. kadencja, 59. posiedzenie, 3. dzień (22-07-2022)
34. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie z działalności Najwyższej Izby Kontroli w 2021 roku wraz z opinią Komisji do Spraw Kontroli Państwowej (druki nr 2346 i 2408).
Poseł Przemysław Koperski:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Panie Prezesie! Najwyższa Izba Kontroli zrealizowała 84 tematy kontroli planowych, w tym kontrolę wykonania budżetu państwa i założeń polityki pieniężnej. Informacje z kontroli zostały przedstawione Sejmowi i opinii publicznej. Reagując na sygnały o potencjalnych nieprawidłowościach, przeprowadzono również 82 kontrole doraźne, za co dziękuję w imieniu obywateli i posłów, którzy zgłaszają takie wnioski.
NIK przeprowadziła ponad 2100 kontroli jednostkowych w blisko 2 tys. podmiotów, w wyniku których sformułowała blisko 5 tys. wniosków zmierzających do naprawy stwierdzonych nieprawidłowości. Ustalenia kontroli dały podstawę do przedłożenia 74 wniosków de lege ferenda wskazujących na potrzebę zmian regulacji ustawowych. Do organów ścigania złożono 112 zawiadomień o możliwości popełnienia przestępstw lub wykroczeń, zaś w stosunku do 74 osób skierowano zawiadomienia do rzeczników dyscypliny finansów publicznych.
W 2021 r. w skład kierownictwa NIK oprócz prezesa Mariana Banasia wchodziło trzech wiceprezesów: Małgorzata Motylow i Marek Opioła, przy czym czasowo, bo już nie pracuje w NIK-u, i Tadeusz Dziuba, który w zaskakujący sposób, panie marszałku, Wysoka Izbo, atakuje od wewnątrz NIK, takie ja osobiście jako członek Komisji do Spraw Kontroli Państwowej mam wrażenie, i w stosunku do którego były zarzuty o naciskanie kontrolerów NIK. Chciałem się dowiedzieć, panie prezesie, na jakim etapie jest postępowanie prokuratorskie w tej sprawie.
Planowana w NIK liczba etatów na 2021 r. wynosiła 1701, na dzień 31 grudnia obsadzonych było tylko 1576, przeciętnie - 1586, to oznacza ponad 100 wakatów.
Panie Prezesie! Mam pytanie. W Polsce brakuje w tej chwili 100 kontrolerów NIK, a tematów kontrolnych i zgłoszeń o nieprawidłowościach nie ubywa, a przybywa. Wiemy, ile sami parlamentarzyści i komisje zgłosili takich wniosków, ile zgłaszają obywatele. Pytam, czy to jest w pana ocenie celowe działanie i czy faktycznie obóz władzy celowo ogranicza budżet NIK, żeby ograniczyć wasze możliwości kontrolne.
Z tego miejsca dziękuję wszystkim pracownikom Najwyższej Izby Kontroli. Jesteście jak oddział Spartan stawiający opór barbarzyńcom pragnącym zniszczyć naszą cywilizację i standardy polskiego państwa prawa.
Kiedy się studiuje sprawozdania z działalności NIK, widać skalę nieprawidłowości, łamania prawa, bezprawnego wydatkowania środków publicznych, ukrywania długu publicznego państwa, łamania ustawy o zamówieniach publicznych, karygodnego funkcjonowania administracji rządowej w okresie pandemii. Mieszkańcy Polski widzieli dokładnie, jak bezprawnie zamykano restauracje, hotele, stoki narciarskie, lasy i cmentarze. Widzieliśmy zakupy za dziesiątki milionów złotych respiratorów, których nadal nie ma, czy wybory kopertowe.
Wiele nieprawidłowości jest jednak ukrywanych. To dzięki pracy kontrolerów znamy skalę zaniedbań przy budowie elektrowni w Ostrołęce, która skutkowała rozbiórką elektrowni, komina. Znamy nieprawidłowości w kancelarii prezydenta, Funduszu Sprawiedliwości w ramach programu ˝Mieszkanie+˝, wiemy o zagrażających funkcjonowaniu naszego państwa nieprawidłowościach w energetyce, a także o zatrzymaniu rozwoju OZE. Wiemy o braku działań w walce z inflacją, o chaosie w rządzie, o bezprawnych zakupach MON itd.
Wiemy też o pozytywnych wynikach kontroli, takie też są, szanowni państwo. I za to też bardzo dziękuję tym urzędnikom, którzy rzetelnie wykonują swoje obowiązki.
Mamy jednak powody do poważnego niepokoju. Pan prezes kolejny raz wspomniał o kwestionowaniu uprawnień kontrolnych Najwyższej Izby Kontroli przez naczelne organy administracji publicznej, spółki i fundusze czy fundacje korzystające ze środków publicznych. To, panie marszałku, Wysoka Izbo, niedopuszczalne. Wysoki Sejm musi stać na straży niezależności NIK, i to dobry pomysł, by Sejm w tej sprawie podjął zdecydowane działania i zwrócił uwagę premierowi.
Wnoszę również, za pośrednictwem pana marszałka, o zwiększenie składu kolegium do przewidzianej w konstytucji liczby 19 osób z obecnych 9.
Na koniec w imieniu Koalicyjnego Klubu Poselskiego Lewicy wnoszę o pozytywną ocenę tego dobrze przygotowanego sprawozdania.
Jeszcze na koniec mam refleksję. Chciałem podziękować panu Wojciechowi Szaramie za uwzględnienie w swoim wystąpieniu stanowiska opozycji, w tym Lewicy, w czasie prezentacji stanowiska Komisji do Spraw Kontroli Państwowej, bo to rzadko się zdarza w Sejmie. Bardzo serdecznie dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia