9. kadencja, 62. posiedzenie, 1. dzień (28-09-2022)
4. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o szczególnych rozwiązaniach służących ochronie odbiorców energii elektrycznej w 2023 roku w związku z sytuacją na rynku energii elektrycznej (druk nr 2630).
Poseł Andrzej Grzyb:
Dziękuję.
Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Szanowna Pani Minister! Jako klub Polskiego Stronnictwa Ludowego - Koalicji Polskiej deklarujemy pracę nad tą ustawą. Zauważamy jednak, że, po pierwsze, jest to kolejny projekt, który dotyczy ochrony odbiorców gospodarstw domowych, i że to jest niespójne, dlatego że najpierw była rekompensata z tytułu węgla, następnie wycofana, potem była inna ustawa w tej sprawie, potem dotyczyła innych odbiorców, którzy korzystają z ciepła z innych źródeł stałych, a teraz jest kolejna, dotycząca wzrostu czy ochrony przed wzrostem czy ryzykiem wzrostu ceny energii elektrycznej. Ale to nie wyczerpuje katalogu, ponieważ jeszcze są małe i średnie przedsiębiorstwa, jest też kwestia dostępu do paliw stałych właśnie tych małych i średnich przedsiębiorstw, gospodarstw ogrodniczych, gospodarstw hodowlanych itd., itd. Więc to jest cały konglomerat różnych spraw.
Dzisiaj m.in. mamy zapowiedź, że o godz. 14 rozpocznie się pierwsze czytanie projektu ustawy - Prawo energetyczne i ustawy o odnawialnych źródłach energii, który wycofuje m.in. obligo giełdowe przy ustalaniu ceny energii, a proponuje przejście na ustalanie cen na podstawie cen rzeczywistych. I tam m.in., w tym projekcie, w uzasadnieniu tego projektu jest stwierdzenie: Odnosząc się do ryzyka wzrostu cen energii elektrycznej w wyniku likwidacji obliga giełdowego, należy wskazać, że giełdowa cena energii elektrycznej jest co do zasady wyznaczana jako cena krańcowa, najwyższa z zaakceptowanych ofert cenowych. Wśród tych ofert są też oferty, które są z ceną niższą. Jednocześnie, żeby uniknąć jakichś spekulacji, wzmacnia się instrumenty finansowe, które mają pogrozić tym, którzy produkują energię i wprowadzają cenę energii na rynek, podwyższonymi karami za nieuzasadnione podnoszenie tych cen. Czyli możemy powiedzieć, że lepiej, gdybyśmy mieli odpowiedź, jak np. ta ustawa, która też jest w pierwszym czytaniu o godz. 14 w komisji do spraw energii, wpłynie na finalną cenę energii, którą usiłujemy zatrzymać na akceptowalnym poziomie tą akurat ustawą. Ona dotyczy z jednej strony odbiorców w gospodarstwach domowych, a z drugiej strony tych, którzy produkują i wprowadzają do obrotu energię. I mamy wyznaczyć te rekompensaty w finalnym efekcie - to są ponad 24 mld, które na to przeznaczamy.
Jeśli chodzi o dodatek elektryczny dla tych, którzy ogrzewają gospodarstwa domowe za pomocą prądu czy pomp ciepła, to mówiliśmy o tym przy poprzednich ustawach, że są również gospodarstwa domowe ogrzewane tą energią. Ten podstawowy dodatek, czy niejako ta podstawa cena, ma dotyczyć 2 MWh zużywanych przez gospodarstwa domowe, w wypadku gospodarstw rolnych ma to wynosić 3 MWh. Ale, proszę państwa, w taryfie G11 czy G12, czy G12w jest tylko część gospodarstw rolnych, większość gospodarstw rolnych korzysta z taryfy C.
I tutaj, proszę państwa, zrobiłem taką krótką kwerendę, jak to wygląda, jeżeli chodzi o zużycie energii. Np. sadownik z Wielkopolski mówi tak: Zużywam 25 tys. MWh w moim gospodarstwie. Nowa cena wzrasta do 2,4 zł za 1 kWh, czyli cztero-, pięciokrotnie. Gospodarstwo ogrodnicze: obecnie cena wynosi 340 zł za 1 MWh, nowa cena zaproponowana od 1 września - 2600 zł za 1 MWh. Co robią? Wygaszają produkcję, zatrzymują albo ją opóźniają. Gospodarstwo nasienne, 46 ha, zużywa 16 tys. kWh rocznie, a ma mieć rekompensatę tylko do 3 MWh, czyli 3 tys. kWh. Jednocześnie np. gospodarstwo mleczne, które ma w stadzie 20 krów, do tej pory za energię zużytą na rzecz produkcji mlecznej płaci 1890 zł, ale już od września to będzie 5220 zł. Więc, proszę państwa, co prawda regulacja dotyczy prawie 1900 tys. gospodarstw, ale tak jak powiedziałem, to nie jest prawdą, że wszystkie gospodarstwa rolne są objęte tą rekompensatą czy tą obniżką cen, bo część tych gospodarstw, niestety np. rolnych, jest objęta zupełnie inną taryfą. (Dzwonek)
Proszę państwa, chciałbym, wskazując na to, powiedzieć, że te intencje wydają się dobre, jeżeli chodzi o finalne koszty energii dla gospodarstw domowych, w tym również osób niepełnosprawnych, w tym również gospodarstw rolnych, ale tylko części. Ale tak naprawdę to one powinny być w przeliczeniu na liczbę osób, które są w gospodarstwie indywidualnym, w gospodarstwie domowym. Bo przecież w jednym gospodarstwie mieszkają dwie osoby, a w innym - np. sześć. To powinno być proporcjonalne do liczby osób zamieszkujących we wspólnym gospodarstwie domowym. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia