9. kadencja, 68. posiedzenie, 2. dzień (14-12-2022)

19. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie obywatelskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks karny (druk nr 2756).

Poseł Michał Gramatyka:

    Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Panie Wojewodo! Wysoka Izbo! Ta sprawa jest dość emocjonalna, ale spróbuję potraktować ją na zimno i wyłącznie merytorycznie. Dokładnie tak na zimno i merytorycznie jak powinno działać prawo karne. Z punktu widzenia prawa karnego te przepisy są zbędne, a przy okazji one są źle sformułowane.

    Chcecie stworzyć nowy kontratyp kodeksowy art. 27a, który dotyczy wyrażania opinii lub ocen związanych z wyznawaną religią. Ale nie pokazujecie państwo, by w polskim systemie prawnym istniała luka, która uzasadnia potrzebę takiego kontratypu. Podajecie przykłady z USA, z Wielkiej Brytanii, z Niemiec - to wszystko są inne systemy prawne. Nierzadko są to inne czasy. Często są to wręcz inne światy.

    Co więcej, piszecie: nie popełnia przestępstwa osoba, która głosi swoje przekonania religijne, jeżeli to głoszenie nie stanowi w Polsce czynu zabronionego. No tak, w polskim Kodeksie karnym czyn zabroniony jest konieczny do tego, żeby zaistniało przestępstwo, jest jednym ustawowych elementów definicji tego przestępstwa i do tego naprawdę nie trzeba żadnych zmian w Kodeksie karnym.

    Proponujecie ponadto rezygnację ze znamienia złośliwości, charakteryzującego obecnie przeszkadzanie wskazanych w przepisach czynnościom. Oznaczałoby to wprowadzenie możliwości ścigania również takich zachowań, które mają charakter umyślny, ale nie można im przypisać cechy złośliwości. Mógłby np. odpowiadać karnie kierowca pojazdu, który z braku miejsc parkingowych albo w pośpiechu zaparkuje na trasie konduktu pogrzebowego albo procesji. Albo mogliby odpowiadać słuchający głośnej muzyki w budynku położonym blisko kościoła albo cmentarza. Na takie sytuacje są w Polsce przepisy. Znajdziecie je w Kodeksie wykroczeń. One są często, a wręcz powszechnie w Polsce stosowane.

    Krytykujecie wreszcie znamię złośliwości, bo mówicie, że ono archaiczne, ale nie da się podzielić na gruncie doktryny tego poglądu, bo to znamię jest użyte też w innych przepisach Kodeksu karnego, np. w art. 218, który opisuje naruszenie praw pracownika. To bardzo często stosowany i niebudzący żadnych doktrynalnych wątpliwości artykuł.

    Proponujecie rezygnację w art. 196 Kodeksu karnego z wymogu, aby działanie sprawcy obrażało uczucia religijne innych osób. Ale to właśnie to subiektywne odczucie jest tutaj przedmiotem ochrony, inaczej ten przepis po prostu nie miałby racji bytu. Naprawdę, patrząc okiem prawnika karnisty, mówię wam, że zaproponowane przez was zmiany (Dzwonek) nie mają sensu, bo w obecnym stanie prawnym wszystkie dobra, które leżą wam i nie tylko wam na sercu, korzystają z ochrony prawnej w Rzeczypospolitej Polskiej.

Przebieg posiedzenia