9. kadencja, 71. posiedzenie, 1. dzień (25-01-2023)
9. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych o pilnym rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2950 i 2973).
Poseł Sprawozdawca Jan Warzecha:
Pani Marszałek! Wysoki Sejmie! Mam przyjemność przedstawić sprawozdanie z prac Komisji do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych w sprawie pilnego rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach w zakresie niektórych źródeł ciepła w związku z sytuacją na rynku paliw oraz niektórych innych ustaw, druk nr 2950.
(Poseł Jakub Rutnicki: Pani marszałek, nie ma nikogo z ministerstwa.)
Wnioskodawcą tej nowelizacji jest minister klimatu i środowiska. W ustawie są zawarte zapisy, które zapewniają wsparcie dla gospodarstw domowych oraz podmiotów użyteczności publicznej, dla których ciepło dostarczają do kaloryferów przedsiębiorstwa energetyczne.
To wsparcie będzie realizowane poprzez pokrycie części należności odbiorców ciepła wobec przedsiębiorstw energetycznych prowadzących działalność niekoncesjonowaną w zakresie sprzedaży ciepła. Nowe dodatki otrzymają ciepłownie i obywatele, którzy otrzymują wyższe rachunki za ogrzewanie. Prezes URE obliczy i opublikuje w terminie 10 dni od dnia wejścia w życie projektowanej ustawy informację o maksymalnej cenie dostawy ciepła przez przedsiębiorstwa energetyczne posiadające koncesję i wykonujące działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży ciepła. Przedsiębiorstwa nieposiadające koncesji samodzielnie ustalą maksymalną cenę dostawy ciepła.
Agresja Federacji Rosyjskiej na Ukrainę wpłynęła negatywnie na wysokość i nieprzewidywalność cen gazu, a także na wzrosty cen innych surowców, szczególnie węgla kamiennego. Presja cenowa jest potęgowana także przez rosnące koszty uprawnień do emisji oraz spowodowane przez sankcje i wojnę na Ukrainie koszty importu paliw z nowych kierunków. Dodatkowo wzrosty cen spowodowało ożywienie gospodarcze po epidemii COVID-19 skutkujące zwiększeniem popytu na wszystkie paliwa. Z powodu tych czynników ceny energii cieplnej dla obywateli korzystających z ciepła systemowego wzrosły do poziomów wyższych, niż założono, i to wymusiło korekty w obecnie obowiązującym mechanizmie wsparcia. Przedstawiona wyżej sytuacja ma wpływ nie tylko na sektory energetyczny i ciepłowniczy, ale bezpośrednio na wszystkich obywateli oraz instytucje użyteczności publicznej, skutkując koniecznością pokrywania wyższych, często nieakceptowalnych wydatków na ciepło.
Największe wzrosty cen dla odbiorców występują w przypadku ciepłowni opalanych paliwem gazowym. Wzrosty cen odczuli odbiorcy ciepła z sektora użyteczności publicznej, szpitale, żłobki, przedszkola, szkoły, domy pomocy społecznej itp. Dotychczas przy wysokich cenach paliw uwzględniano ok. 70% kosztów paliwa w kosztach wytwarzania ciepła ogółem. Procedowany projekt ustawy wprowadza maksymalną cenę dostawy ciepła do stosowania przez przedsiębiorstwo energetyczne dla części odbiorców z przeznaczeniem na cele mieszkaniowe i użyteczności publicznej po spełnieniu warunków określonych w ustawie.
Nowe przepisy zakładają, że jeżeli w danym systemie ciepłownictwa nastąpi wzrost cen dostawy ciepła większy niż 40% w stosunku do cen obowiązujących po 30 września 2022 r., przedsiębiorstwa otrzymają wyrównanie, rekompensatę, tak aby uprawnieni odbiorcy nie zostali obciążeni nadmiernymi kosztami ciepła. W ten sposób wzrost kosztów ciepła dla odbiorców na cele mieszkaniowe i użyteczności publicznej ulegnie dodatkowemu ograniczeniu do ustalanego poziomu, który będzie zależny od historycznych cen dostawy ciepła. Prezes URE obliczy i opublikuje w terminie 10 dni od dnia wejścia w życie ustawy maksymalną cenę dostawy ciepła określoną odrębnie dla każdego przedsiębiorstwa energetycznego posiadającego koncesję i wykonującego działalność gospodarczą w zakresie sprzedaży ciepła.
W trakcie pierwszego czytania do projektu wprowadzono 26 poselskich poprawek uszczegóławiających i doprecyzowujących. Podczas wystąpień na posiedzeniu komisji posłowie opozycji krytykowali ogólnie dotychczasową politykę rządu. Posłowie koalicji rządzącej uznali tę krytykę za niesprawiedliwą i niczym nieuzasadnioną, wskazując na ogromne środki, jakie rząd Prawa i Sprawiedliwości zaangażował w ochronę obywateli i przedsiębiorców, a także podmiotów wrażliwych przed wzrostami cen energii, ciepła i paliw. Ostatecznie projekt ustawy wraz z wprowadzonymi 26 poprawkami został poparty przez sejmową komisję energii przy 16 głosach za, bez głosów przeciwnych i wstrzymujących się. Dodatkowe wsparcie dla odbiorców ciepła z powodu tej nowelizacji ma kosztować 4,5 mld zł w 2023 r. Łącznie dotychczasowe wsparcie w przypadku odbiorców ciepła oszacowano na 14,5 mld zł. Nowe przepisy mają obowiązywać od 1 lutego do 31 grudnia 2023 r.
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Komisja do Spraw Energii, Klimatu i Aktywów Państwowych wnosi, aby Wysoki Sejm raczył uchwalić rządowy projekt ustawy z druku nr 2050 wraz z przyjętymi 26 poprawkami do pilnego rządowego projektu ustawy. Dziękuję. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia