9. kadencja, 72. posiedzenie, 2. dzień (08-02-2023)

15. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Kultury i Środków Przekazu o:
   - przedstawionym przez Prezydium Sejmu projekcie uchwały w sprawie upamiętnienia 160. rocznicy wybuchu Powstania Styczniowego,
   - poselskim projekcie uchwały w 160. rocznicę wybuchu Powstania Styczniowego
    (druki nr 2970, 2989 i 2996).

Poseł Małgorzata Kidawa-Błońska:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Bardzo dobrze, że Sejm przyjmuje uchwałę przypominającą powstanie styczniowe. Powstanie, które właściwie jest niedocenione w opowieści o historii naszego kraju, bo mam wrażenie, że zbyt mało mówimy o tym, jakie ono miało znaczenie w czasach późniejszych. Mówimy o zrywie, mówimy o militariach, a nie mówimy o tym, jak skutkowało, jeżeli chodzi o rozwój naszego kraju później. To był początek tworzenia się naszego państwa opartego na równości, na poszanowaniu. Gdyby nie powstanie styczniowe, nie byłoby przecież zniesienia pańszczyzny. Myślano o nowoczesnym państwie, państwie, które będzie solidarne.

    Mówiono tutaj bardzo dużo, ale ja bym chciała powiedzieć o jednej rzeczy, bo w tej uchwale to jest zaznaczone, a mianowicie że to powstanie było wyjątkowe także dlatego - choć bardzo mało mówi się o roli kobiet w tym powstaniu - że kobiety działały nie tylko jako sanitariuszki, jako emisariuszki tworzące konspiracje, ale także brały udział w walce. I nawet obserwatorzy powstania z innych krajów zwracali uwagę, że rzeczywiście to był pierwszy raz chyba w historii Europy, kiedy można powiedzieć, że kobiety tak czynnie brały udział w walce i tak czynnie przyczyniały się do walki o niepodległość naszego kraju. Polki działały na trzech płaszczyznach: rozbudowy świadomości narodowej, rozwoju organizacji niosących pomoc dla ofiar prześladowań carskich, ale także aktywnie działały w budowaniu zrębów tajnego państwa polskiego.

    Tak że ciesząc się, że jest ta uchwała, chciałabym, żeby, mówiąc i rozmawiając o powstaniu, pamiętać także o kobietach. Nasz klub oczywiście tę uchwałę poprze i tak jak powiedział pan przewodniczący, mam nadzieję, że będzie przyjęta przez aklamację. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia