9. kadencja, 72. posiedzenie, 3. dzień (09-02-2023)

22. punkt porządku dziennego:

Pytania w sprawach bieżących.

Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia Maciej Miłkowski:

    Szanowny Panie Marszałku! Szanowna Pani! Szanowni Państwo Posłowie! Temat bardzo istotny. Faktycznie z informacji Komendy Głównej Policji wynika, że w roku ubiegłym po raz kolejny wzrosła liczba prób samobójczych, i to o 39%, jak również liczba zamachów samobójczych, o 22%, do 156 skutecznych prób samobójczych. Coraz częściej mówimy o problemie zdrowia psychicznego wśród dzieci i młodzieży, który jest bardzo istotny przy zamachach samobójczych. Ten problem jest bardzo złożony. Czynniki, które na to wpływają, są indywidualne, psychologiczne, biologiczne i demograficzne. Ale głównym elementem, główną możliwością prewencji tego stanu jest dobra komunikacja w rodzinie, dobre relacje rodzinne. To jest główny element, który wpływa na dobrostan dzieci i młodzieży. To jest główny element, na który należy zwracać uwagę, czyli chodzi o to, o czym pani mówiła - wzrost świadomości dorosłych, wzrost świadomości rodziców, aby z dziećmi rozmawiali, żeby z dziećmi byli szczerzy, żeby mieli dla dzieci czas.

    Jeśli chodzi o ten problem, to w ˝Narodowym programie zdrowia na lata 2021-2025˝ wskazano 10 zadań mających na celu zapobieganie próbom samobójczym. Pozostaje to w związku z powołaniem w 2016 r. zespołu roboczego do spraw prewencji samobójstw i depresji przy Radzie do spraw Zdrowia Publicznego. W tym zakresie został powołany zespół roboczy przy Instytucie Psychiatrii i Neurologii, jak również biuro do spraw zapobiegania zachowaniom samobójczym.

    Głównym celem realizacji zadań jest zapobieganie samobójstwom przez zwiększenie dostępu do pomocy dla osób w kryzysie samobójczym, zwiększenie kompetencji osób, które udzielają pomocy, programy profilaktyczne skierowane do różnych populacji, jak również ograniczenie dostępu do metod popełniania samobójstw czy poprawę monitorowania prób czy zgonów samobójczych. W tym zakresie prowadzony był m.in. przez Instytut Psychiatrii i Neurologii cykl webinariów o zdrowiu psychicznym dla dzieci i młodzieży poświęconych właśnie zapobieganiu zachowaniom samobójczym.

    Od wielu lat prowadzony jest również monitoring mediów w zakresie zasad poruszania tego tematu. W ubiegłym roku było 160 interwencji w tym zakresie, w ramach których prowadzono działania edukacyjne dotyczące zasad pisania na te tematy, jak również informacji, gdzie osoby mają się zgłosić w celu uzyskania pomocy. Zawsze, za każdym razem w przypadku informacji prasowych, w przypadku informacji w Internecie jest przekazywana informacja o infolinii, gdzie pacjenci, gdzie osoby mogą się zgłosić.

    Jednocześnie są też realizowane w tym zakresie programy profilaktyki zachowań samobójczych dla dzieci w wieku 13-18 i 13-19, już po próbach samobójczych.

    Oczywiście to jest prawda, że w przypadku tych ponad 2 tys. osób, które próbują popełnić samobójstwo, bezwzględnym wskazaniem medycznym jest przyjęcie pacjenta na oddział szpitalny w celu leczenia tej osoby. Mamy na dzisiaj, jeśli chodzi o poziom referencyjny, po reformie systemu zdrowia psychicznego III, najwyższy poziom referencyjny, szpitale całodobowe, które przyjmują pacjentów. Jest 27 ośrodków wysokospecjalistycznych całodobowej opieki psychiatrycznej i są one we wszystkich województwach na terenie kraju, a łącznie jest 41 oddziałów stacjonarnej opieki psychiatrycznej dla dzieci i młodzieży.

    +W tym zakresie też bardzo mocno rozwija się reforma, która powoduje deinstytucjonalizację leczenia dzieci i młodzieży, gdzie I poziom referencyjny ma być blisko pacjenta. Jest już podpisanych 347 umów z ośrodkami środowiskowej opieki psychologicznej i psychoterapeutycznej dla dzieci i młodzieży. Te osoby mają blisko do swoich poradni, gdzie uzyskują bezpłatną opiekę, bez skierowania. Tam mogą uzyskać pomoc (Dzwonek) psychologiczną.

    Oczywiście jest również II poziom referencyjny. Aktualnie jest 116 takich placówek, gdzie również pracuje lekarz psychiatra, który może rozpocząć farmakoterapię tych pacjentów, jak również przy niektórych działają ośrodki dzienne, które są do dyspozycji właśnie dzieci i młodzieży. Dziękuję bardzo serdecznie. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia