9. kadencja, 73. posiedzenie, 1. dzień (07-03-2023)
3. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o referendum lokalnym (druki nr 1768, 1768-A i 3014).
Poseł Tomasz Zimoch:
Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! Ten projekt wcale nie ułatwi przeprowadzania referendów lokalnych i nie przyczyni się do zwiększenia ich wpływu na życie lokalnych społeczności. Ten projekt był już zakurzony w sejmowej szafie, w ruch poszły ściereczki, kurz zniknął, rozpoczęło się procedowanie. Jest to bowiem projekt posłów PiS i Kukiz’15. To układ, młodzież zapewne powiedziałaby: deal, a młodzież siedzącą na galerii przy okazji serdecznie witam. To deal polityczny między tymi ugrupowaniami. Poseł sprawozdawca nawet nie wspomniał, że na posiedzeniu komisji poseł wnioskodawca powiedział: Podtrzymuję tę poprawkę w takim brzmieniu, jakie zostało uzgodnione z Prawem i Sprawiedliwością i posłami Kukiz’15, i nie wiem, co państwa śmieszy. No jak ma nie śmieszyć?
I kolejna wypowiedź posła Sachajki z posiedzenia komisji, do którego nie docierały krytyczne uwagi ani legislatorów, ani strony społecznej. Poseł Sachajko powiedział: Poprawka i cała ustawa została uzgodniona już z grupą posłów Kukiz oraz Prawa i Sprawiedliwości. A przecież Marek Wójcik ze Związku Miast Polskich uznał, że projekt jest niepotrzebny, bo udokumentował, że istniejące instrumenty dotyczące możliwości wypowiadania się przez mieszkańców są wystarczające. Zwrócił uwagę na dwie bardzo ważne kwestie: na art. 170 konstytucji, ale przede wszystkim na Europejską Kartę Samorządu Lokalnego. Te przepisy bardzo jednoznacznie wskazują, jak mówił przedstawiciel miast polskich, w jaki sposób mają być konstruowane władze i w jaki sposób mieszkańcy mogą mieć wpływ na ich wybór. Strona społeczna wyraźnie zasugerowała, by nie procedować nad tym projektem. Mogę tylko powtórzyć za przedstawicielem miast polskich: to zły projekt, zapewne z dobrymi intencjami.
Koło Parlamentarne Polska 2050, by nie powtarzać przytoczonych już tutaj innych argumentów, za kontrowersyjne uważa m.in. przepisy ustalające dwa dni referendalne w ciągu kadencji, co paradoksalnie osłabia przecież prawa obywatelskie, zakaz łączenia referendów z dniem wyborów samorządowych i obniżenie progów ważności referendum z 30% do 15% frekwencji przy referendum zwykłym i z 3/5 wyborców biorących udział w wyborach do 3/5 wyborców konkretnego burmistrza przy referendum personalnym.
Panie Marszałku! Wysoki Sejmie! W parlamencie powinniśmy przyjmować dobre projekty ustaw, a przede wszystkim nie mogą to być ustawy przyjmowane i opierane na dealach politycznych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia