9. kadencja, 74. posiedzenie, 2. dzień (13-04-2023)

16. punkt porządku dziennego:

Informacja Ministra Spraw Zagranicznych o zadaniach polskiej polityki zagranicznej w 2023 roku.

Poseł Marcin Gwóźdź:

    Panie Marszałku! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Dzisiaj ważny polityk Platformy Obywatelskiej, kiedyś minister spraw zagranicznych powiedział: Kto stoi plecami do Unii Europejskiej, do Niemiec, ten będzie stał twarzą w kierunku Rosji. Proszę państwa, dzisiaj Polska stoi twarzą w kierunku Rosji i wspiera walczącą Ukrainę. I tak się robi politykę zagraniczną.

    Druga kwestia: błędna polityka z Czechami w sprawie Turowa. Czy państwo już nie pamiętacie wyroku TSUE? Gdybyśmy zrealizowali ten wyrok, na Dolnym Śląsku nie byłoby dzisiaj prądu. A mówi to były minister spraw zagranicznych, który pochodzi z Dolnego Śląska. Dzisiaj w Parlamencie Europejskim mówi się o projekcie rozporządzenia, które ma zredukować metan w sektorze energetycznym i zmienić rozporządzenie Unii Europejskiej. Jeśli do tego dojdzie, będzie to atak na polską energetykę i polską gospodarkę.

    Ale, panie ministrze, miało być dzisiaj o gospodarce, więc chciałbym zwrócić uwagę na ekspansję gospodarczą Chin na arenie międzynarodowej, a szczególnie na projekt Inicjatywa Pasa i Szlaku. Projekt ten to współczesna gospodarcza odpowiedź na Jedwabny Szlak. Ocena sporządzona przez Bank Światowy ukazuje oszałamiającą skalę przedsięwzięcia i znaczenie tego projektu. W opinii Chin, ale nie tylko, to projekt stulecia, wart kilkaset miliardów dolarów, a może i więcej.

    Mimo że w odrodzeniu jedwabnych szlaków fundamentalną rolę ewidentnie odgrywają Chiny i ich stolica, to dla wielu mieszkańców Azji Środkowej jest to istotny cel i projekt, który nie może pozostać niezauważony. Państwa Azji Środkowej widzą w projekcie ewidentne korzyści i wykorzystują ideę do własnych lokalnych celów. Europa, a szczególnie Polska, nie może pozostać bierna, wręcz przeciwnie - powinna odgrywać znaczącą rolę, nie tylko ze względu na swoje położenie geograficzne, ale również ze względu na trwający konflikt rosyjsko-ukraiński.

    Już w 2015 r. Bank Eksportowo-Importowy Chin oznajmił, że w ramach Inicjatywy Pasa i Szlaku rozpoczął finansowanie 1 tys. projektów w 49 krajach, również w krajach Afryki. Ukazuje to, że projekt ma znacznie szerszy wymiar niż tylko gospodarczy.

    Wielu ekspertów zwraca uwagę na zastawione pułapki związane z tą inicjatywą. Państwa biorące udział w Inicjatywie Pasa i Szlaku wpadają w pułapkę zadłużenia. Wskutek tego tracą one kontrolę nad swoją infrastrukturą, która często przechodzi w zarząd Chin, lub stają się zależne od nich w prowadzeniu swojej polityki. W ten sposób Pekin tworzy podstawę do intensywnej ekspansji gospodarczej i politycznej.

    Chiny dzięki pozycji hegemona gospodarczego coraz mocniej oddziałują również na sytuację polityczną w Unii Europejskiej oraz w całej Europie. Świadczy o tym ostatnia wizyta prezydenta Francji Emmanuela Macrona oraz przewodniczącej Komisji Europejskiej Ursuli von der Leyen. Jak donosi prasa, delikatnie rzecz ujmując, wizyta nie zakończyła się sukcesem, a prezydent Macron jest w swoim kraju mocno krytykowany, szczególnie za wypowiedź o napięciach w rejonie Tajwanu.

    Pomimo intensywnych zabiegów relacje pomiędzy Chinami i Rosją są nadal bliskie, a obie strony deklarują ścisłą współpracę gospodarczą.

    Współcześnie niestety po raz kolejny musimy postawić sobie pytanie, czy projekt dominacji gospodarczej musi prowadzić do konfliktów. Pytam zatem pana ministra: Jak Ministerstwo Spraw Zagranicznych widzi zaangażowanie i udział Polski w chińskim projekcie Inicjatywa Pasa i Szlaku?

    A kończąc, chciałbym zacytować: wolni z wolnymi, równi z równymi. Panie marszałku, dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia