9. kadencja, 74. posiedzenie, 3. dzień (14-04-2023)
40. punkt porządku dziennego:
Informacja o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w 2021 roku wraz ze sprawozdaniem Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Komisji Ustawodawczej (druki nr 2945 i 3046).
Poseł Sprawozdawca Zbigniew Babalski:
Panie Marszałku! Wysoka Izbo!
(Poseł Tomasz Zimoch: Panie pośle, momencik.)
Mam zaszczyt przedstawić sprawozdanie Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Komisji Ustawodawczej w sprawie informacji o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego w 2021 roku, druk nr 2945.
Marszałek Sejmu po zasięgnięciu opinii Prezydium Sejmu skierowała w dniu 11 stycznia 2023 r. powyższą informację do Komisji Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Komisji Ustawodawczej w celu zapoznania się. Komisja Sprawiedliwości i Praw Człowieka oraz Komisja Ustawodawcza na posiedzeniu w dniu 6 marca 2023 r. zapoznały się z powyższą informacją oraz przeprowadziły dyskusję. Komisje upoważniły posła Zbigniewa Babalskiego do przedstawienia sprawozdania komisji na posiedzeniu Sejmu, co niniejszym czynię.
(Poseł Krzysztof Gadowski: Panie marszałku, co to jest? Niech wyjdą.)
Zanim przejdę do samej informacji, jestem państwu winny, chociażby z tego powodu, że słyszałem na sali okrzyki: ˝Gdzie jest trybunał?˝, przedstawienie opinii, notatki Biura Analiz Sejmowych w sprawie trybu rozpatrzenia informacji prezesa Trybunału Konstytucyjnego o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa trybunału.
Przedstawię te tezy. Według przepisów ustawy i regulaminu Sejmu obecność prezesa trybunału lub innego przedstawiciela trybunału na posiedzeniu komisji lub posiedzeniu Sejmu, na którym rozpatrywana jest informacja o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa trybunału, nie jest obowiązkowa. Pogląd ten reprezentowany jest także w doktrynie.
Przechodzę do drugiej kwestii. Efektem rozpatrzenia informacji przez komisję powinno być przyjęcie sprawozdania, które następnie zostanie przedstawione Sejmowi przez wybranego przez komisję posła sprawozdawcę. W treści sprawozdania nie zamieszcza się rekomendacji co do przyjęcia bądź odrzucenia informacji, gdyż stałoby to w sprzeczności z ustawowym zakazem przeprowadzania głosowania nad informacją.
Przechodzę do uzasadnienia. Zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym prezes trybunału corocznie przedkłada Sejmowi oraz Senatowi informację o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa trybunału. Nad informacją nie przeprowadza się głosowania w Sejmie i w Senacie - art. 13 ust. 2 ustawy. Tryb rozpatrzenia informacji został dookreślony w art. 124 regulaminu Sejmu. Zapoznaje się z nią Sejm - art. 124 ust. 1 regulaminu Sejmu. Rozpatrzenie informacji nie może nastąpić później niż w terminie 3 miesięcy od dnia jej doręczenia posłom. Sejm ma obowiązek rozpatrzyć informację trybunału na posiedzeniu plenarnym - art. 169 ust. 2 pkt 13 regulaminu Sejmu. Przepisy nie przewidują możliwości kierowania informacji do komisji sejmowej przed zapoznaniem się z nią przez Sejm, ale w praktyce parlamentarnej informacja zwyczajowo przekazywana jest przez marszałka do komisji na podstawie art. 17 ust. 1 pkt 2 regulaminu Sejmu. Według art. 164 ust. 1 regulaminu Sejmu efektem rozpatrzenia informacji przez komisję powinno być przyjęcie sprawozdania, które następnie zostanie przedstawione Sejmowi przez posła sprawozdawcę, który został wybrany przez komisję spośród członków komisji na podstawie art. 164 ust. 2 regulaminu Sejmu. Czynię to w tej chwili, zatem macie państwo odpowiedź.
(Poseł Janusz Korwin-Mikke: Ale to oznacza głosowanie na posiedzeniu komisji?)
Kieruję to do posłów i posłanek, którzy mają wątpliwości co do tego, czy konieczna jest obecność prezesa lub przedstawiciela trybunału.
(Poseł Janusz Korwin-Mikke: Nie o to chodzi. Czy było głosowanie na komisji?)
Nie było głosowania, panie pośle, jeszcze raz to panu mówię. Czytam opinię Biura Analiz Sejmowych po to, żeby posłowie otrzymali tę informację ode mnie jako posła sprawozdawcy.
(Poseł Janusz Korwin-Mikke: Ale pan powiedział że komisja coś tam rekomenduje.)
Komisja wysłuchała informacji. Sprawozdanie przedstawiam dzisiaj na posiedzeniu Sejmu. Jeśli chodzi o informację, to została ona zawarta w druku nr 2945. Informacja z działalności trybunału za rok 2021 została opisana na 90 stronach w pięciu rozdziałach i dziewięciu załącznikach. Kto chciał szczegółowo się zapoznać z tą informacją, mógł z tym drukiem się zapoznać.
Ale kończąc jeszcze wypowiedź w sprawie opinii Biura Analiz Sejmowych, chcę powiedzieć, że przepisy ustawy i regulamin Sejmu - to mam na zakończenie w konkluzji tejże opinii - nie zobowiązują prezesa trybunału lub innego przedstawiciela trybunału do obecności na posiedzeniu komisji lub posiedzeniu Sejmu, na którym rozpatrywana jest informacja o istotnych problemach wynikających z działalności i orzecznictwa trybunału. Tyle opinie.
Informuję Wysoką Izbę, że druk nr 2945 został w odpowiednim czasie dostarczony posłom. Zostały zwołane komisje. Odbyło się posiedzenie dwóch połączonych komisji, któremu przewodniczył pan poseł Marek Ast, przewodniczący komisji sprawiedliwości. Przeprowadził zapoznanie się z tą informacją. Chcę państwu powiedzieć, że na początku posiedzenia komisji jedna z posłanek... Generalnie na 44 osoby, 44 posłanki i posłów obecnych na posiedzeniu połączonych komisji, głos zabrali czterej posłowie i jeden z gości. Na początku posiedzenia komisji jedna z pań posłanek zgłosiła wniosek o odroczenie posiedzenia ze względu na nieobecność pani prezes i nieobecność nikogo, jeśli chodzi o przedstawicieli trybunału. Pan przewodniczący Marek Ast przeczytał pismo skierowane do połączonych komisji. To pismo zostało przeczytane, przyjęte bądź nieprzyjęte, bo część posłów przyjęła do wiadomości, część posłów nie przyjęła do wiadomości tego pisma...
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: Ja zwróciłam uwagę na brak formalny osoby.)
...dlatego tak się skupiłem na tej opinii Biura Analiz Sejmowych.
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: O, sprostowanie będzie.)
Chodziło o odroczenie posiedzenia na miesiąc. Informuję, że w wyniku głosowania...
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: Ja powiedziałam że nie ma osoby uprawnionej...)
Pani poseł, bardzo panią proszę, pani mnie rozprasza.
Panie marszałku...
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Pani poseł, proszę...
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: Dobrze, to będzie sprostowanie.)
Poseł Sprawozdawca Zbigniew Babalski:
Będzie pani miała głos.
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Będzie pani miała głos, pani poseł.
Teraz pan poseł, który stwierdził, że zmierza do końca, niech do tego końca już dobrnie.
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: Ale nieprawdę powiedział, dlaczego wnosiłam o odroczenie, bo powiedziałam, że nie ma osoby, która...)
Poseł Sprawozdawca Zbigniew Babalski:
Mogę zacytować, pani poseł, co pani w ogóle powiedziała, jeśli już tak pani chce dociekać. To jest wypowiedź pani poseł: Jeśli chodzi o wniosek formalny, chciałabym zwrócić uwagę, że przedłożone sprawozdanie z działalności Trybunału Konstytucyjnego jest złożone przez osobę do tego nieuprawnioną.
(Głos z sali: Tak.)
(Poseł Kamila Gasiuk-Pihowicz: No to pan przeinaczył moje słowa.)
Czyli zacytowałem to, co pani powiedziała. Ale pod koniec pan przewodniczący zapytał, jeśli chodzi o odroczenie, jaki to byłby okres. Padło: miesiąc. Było głosowanie, w tymże głosowaniu, jeśli dobrze zapisałem, głosowało 43 posłów. Za pani wnioskiem o odroczenie - 18...
(Głos z sali: A może pan oryginał...)
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Ale bardzo proszę, bo ze sprawozdania wychodzi dyskusja. Dyskusja jest w kolejnym punkcie.
(Głos z sali: Ale sprawozdanie to...)
Poseł Sprawozdawca Zbigniew Babalski:
...przeciw - 25.
Ja zdaję sprawozdanie, ja nie komentuję.
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Ale pan poseł czasami daje się wciągnąć w dyskusję, zamiast zreferować i spokojnie usiąść.
Poseł Sprawozdawca Zbigniew Babalski:
Przepraszam, ale jak pan tutaj jest, panie marszałku, to też czasami pan ulega takiemu wciąganiu w dyskusję, niestety.
(Głos z sali: Nie no, ewidentnie minął się pan z prawdą.)
Wicemarszałek Piotr Zgorzelski:
Rozumiem, to prawda, tak jest.
Poseł Sprawozdawca Zbigniew Babalski:
Dobrze.
Już, szanowni państwo, kończę. Chcę tylko powiedzieć, że właściwie moja rola na tym się powinna już skończyć i się skończy, bo nie jestem do tego uprawniony, żeby komentować, choć byłem świadkiem na posiedzeniu tych komisji, wystąpienia zaproszonego gościa oraz państwa posłów.
(Głos z sali: Miał pan przedstawić sprawozdanie.)
Ale jeśli już jestem tutaj, w tym miejscu, to chcę powiedzieć, że trochę z niesmakiem przyjąłem niektóre uwagi. Bo jeśli nawet się nie szanuje osoby...
(Głos z sali: Której osoby?)
...to powinno się szanować instytucje, które działają zgodnie z ustawą najwyższą. Niestety w tej gorącej dyskusji, która odbyła się na posiedzeniu połączonych komisji, czasami puszczały nerwy.
Panie Marszałku! To tyle i aż tyle. Dziękuję za uwagę. Na drugi raz posłucham pańskiej rady i spróbuję nie dać się wciągnąć w dyskusję. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia