9. kadencja, 76. posiedzenie, 1. dzień (24-05-2023)

7. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Administracji i Spraw Wewnętrznych o poselskim projekcie ustawy o zmianie ustawy o ochotniczych strażach pożarnych oraz niektórych innych ustaw (druki nr 3148 i 3256).

Poseł Paweł Hreniak:

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Jako poseł sprawozdawca, ale w pewnym sensie również jako poseł wnioskodawca chciałbym się odnieść do pewnych wypowiedzi, które się tutaj pojawiły - były też pytania. Jeszcze raz chciałbym bardzo serdecznie podziękować za merytoryczną, dobrą rozmowę na posiedzeniu podkomisji i komisji. Niestety, jak to na sali plenarnej, tutaj trochę więcej było polityki, ale też było bardzo dużo takiej otwartości i pozytywnego myślenia o ochotniczych strażach pożarnych i szukania dobrych rozwiązań dla tej ważnej dla bezpieczeństwa Polaków formacji.

    Chciałbym odnieść się do kilku wypowiedzi. Była wypowiedź pana posła, który wydawał opinię w imieniu Platformy Obywatelskiej, pana posła Bochenka, który znaczną część swojej wypowiedzi poświęcił temu, że właśnie pojawiają się różnego rodzaju celebracje przekazania środków na ochotnicze straże pożarne. Chcę przypomnieć, że zawsze tak było, od kiedy pamiętam - też jestem strażakiem - że te uroczystości odbywały się w pewnej uroczystej formule, o tym mówił też pan minister Maciej Wąsik. Być może to ze strony wcześniejszych rządów, we wcześniejszych latach nie było zauważane, bo tak naprawdę Platforma Obywatelska nie miała czym się chwalić. Przypomnę, że jeszcze w roku 2014...

    (Wypowiedź poza mikrofonem)

    Zawsze były uroczystości.

    ...Platforma Obywatelska, posłowie Platformy Obywatelskiej być może niechętnie uczestniczyli w tych uroczystościach, bo faktycznie nie było się czym chwalić.

    W roku 2014 mieliśmy 229 wozów, w roku 2015, ostatni rok rządów koalicji PO-PSL - 191 wozów, w 2020 r. - 597, później - 533 i ostatni, rekordowy rok - 668 wozów strażackich. Przypomnę o ˝Małym strażaku˝, nowym programie realizowanym przez wojewódzkie fundusze ochrony środowiska, też funkcjonujące od roku 2018, dotyczący mniejszego sprzętu. Mamy młodzieżowe drużyny pożarnicze. W tamtym roku mieliśmy pilotaż, w tym roku mamy pełen program na 40 mln zł. Mamy środki na budowę remiz, m.in. z inwestycji strategicznych. Tutaj również przyłączam się do podziękowań dla samorządów, które uczestniczą w realizacji tych inwestycji. Mamy programy modernizacyjne dla remiz. Tych narzędzi wsparcia finansowego dla strażaków jest bardzo dużo. Odpowiem, dlaczego posłowie Platformy w latach wcześniejszych o tym nie mówili. Bo zwyczajnie nie mieli czym się chwalić. Dodatkowo mamy dodatek, świadczenie ratownicze, jak już zostało powiedziane. Prawie 100 tys. czy już być może ponad 100 tys. strażaków seniorów otrzymało ten dodatek.

    Dziś, tak jak pan minister mówił, mówicie o tym, że jest za mało, że coś należałoby poprawić. Być może tak, w przyszłości należy iść w tym kierunku. Ale chciałbym powiedzieć, że akurat te formacje, które dziś najgłośniej o tym mówią, od lat 90. mówiły o tym dodatku i nigdy przez prawie 20 lat nie wprowadziły tego, o czym mówią, a dzisiaj krytykują nasze propozycje.

    Pan poseł Tomaszewski mówił o ekwiwalencie. Przepraszam, ale nie chcemy właśnie ekwiwalentu narzucać gminom. Chodziło tutaj o ekwiwalent dla kandydatów do ochotniczych straży pożarnych, żeby pozostawić pewien obszar wolności dla samorządów i żeby to faktycznie nie było obowiązkowe. Jeżeli samorządy mają odpowiednie środki finansowe, będą mogły na ten ekwiwalent przeznaczyć środki... To łączy się zresztą z pytaniem m.in. pani poseł Pawliczak, dlaczego nakładamy jakiś obowiązek finansowy na gminy. Nie nakładamy tego obowiązku, to jest możliwość, a nie obowiązek - chciałbym bardzo wyraźnie to podkreślić.

    Jeżeli chodzi o wypowiedź pana posła Tomaszewskiego, o tym zresztą rozmawialiśmy na posiedzeniu komisji, to jeżeli dajemy możliwość dodatkowych środków, które mogą być przeznaczone przez gminy na szkolenia, to to nie jest na minus, tylko na plus. Te środki, które są w gestii Państwowej Straży Pożarnej na szkolenia, mam nadzieję, że z roku na rok będą wzrastały, a te dodatkowe środki w ramach możliwości finansowych gmin również będą mogły się pojawić. A więc zwiększamy liczbę szkoleń, jeżeli będzie taka wola gmin. A pojawia się to w tych konsultacjach, o których tutaj rozmawialiśmy, w moich rozmowach, ale myślę, że i państwa, że gminy chciałyby mieć taką możliwość zwiększenia, jeżeli będą miały tylko środki, liczby osób, które będą szkolone.

    Z czego to wynika? Tu było też pytanie o szkolenie. Przypomnę, że przez 3 ostatnie lata nie było szkoleń podstawowych, bo mieliśmy pandemię. Trudno było szkolić strażaków ochotników w okresie pandemii. To jeszcze było przed wejściem ustawy w życie. Stąd też, nie ma co ukrywać, zrobiła się pewna górka chętnych do szkoleń podstawowych wśród druhów strażaków. To jest powód, że być może to zainteresowanie szkoleniami dziś jest większe niż normalnie było w latach poprzednich. Przez 3 lata tych szkoleń nie było, nie odbywały się z oczywistego powodu, tj. z powodu pandemii.

    Jeżeli chodzi o zwolnienia, tutaj chyba pan poseł Tomasz Zimoch o tym mówił, zwolnienia dla strażaków, którzy kandydują i chcą się szkolić. Przypomnę, że te szkolenia w dużej części, jeżeli chodzi o kwestie mniej praktyczne, odbywają się zdalnie, odbywają się na podstawie aplikacji, która jest przygotowywana przez Komendę Główną Państwowej Straży Pożarnej. Można nie wychodząc z domu w tych szkoleniach uczestniczyć. Te szkolenia odbywają się poza godzinami pracy, a wiem z informacji, które otrzymuję, że najczęściej są to soboty i niedziele - z różnych powodów, m.in. z tych powodów, że Państwowa Straż Pożarna również ma pewne możliwości realizacji tych szkoleń, wtedy kiedy jest trochę luźniej, mówiąc bardzo oględnie.

    Jeżeli chodzi o pana posła Brauna, te wypowiedzi, mam wrażenie, że pan poseł zwyczajnie tej ustawy nie czytał. Nic, zapewniam jeszcze raz, nic nie będzie kosztować gminy ta zmiana, ponieważ ta zmiana daje możliwości tylko dołożenia do szkoleń, ale nie narzuca takich obowiązków.

    (Poseł Grzegorz Braun: Panie marszałku, wszystko jest jasne... Brzydką insynuację i chciałbym bronić...)

    Jeżeli chodzi o wszystkie wypowiedzi, które tutaj się pojawiały, starałem się odpowiedzieć na wszystkie wątpliwości.

    Jeszcze raz dziękuję za merytoryczną rozmowę i wierzę w to, że nadal będziemy w dobrej atmosferze merytorycznych rozmów dyskutowali o tym, co jeszcze poprawić, jeżeli chodzi o praktykę funkcjonowania ochotniczych straży pożarnych. Dziękuję bardzo. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia