9. kadencja, 76. posiedzenie, 2. dzień (25-05-2023)

15. punkt porządku dziennego:

Sprawozdanie Komisji Nadzwyczajnej o poselskim projekcie ustawy o zmianie Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej (druki nr 2263 i 3180).

Poseł Iwona Michałek:

    Tak.

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Zwiększenie potencjału militarnego, jak również wprowadzenie zdecydowanych sankcji wobec rosyjskiego kapitału gospodarczego ulokowanego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie wymaga zmian przepisów polskiej konstytucji. W obliczu kryzysu finansów publicznych, rekordowej inflacji oraz realnej perspektywy dalszego pogarszania się sytuacji gospodarczej kraju koncepcja zniesienia ograniczeń w zadłużeniu państwa działa na szkodę Polski oraz na szkodę obywateli, bo to my będziemy spłacać te długi.

    Próba zmiany konstytucji wynika z emocjonalnej reakcji na aktualne zapotrzebowanie polityczne i wizerunkowe związane z agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę, jednocześnie stanowi przejaw niedopuszczalnej w demokratycznym państwie prawnym politycznej instrumentalizacji prawa. Wprowadzenie konfiskaty majątków podmiotów wspierających agresję Rosji wobec Ukrainy i jej obywateli możliwe jest w oparciu o aktualne przepisy. Wprowadza się np. autonomiczne pojęcie napaści zbrojnej, niespójne z dotychczasową terminologią konstytucyjną stosowaną w przypadku stanu wojny lub stanu wojennego. Ponadto dopuszczalność przejęcia majątków ma być oparta na szeregu domniemań faktycznych i prawnych. Ustawa ma również określić podmioty uprawnione do przeprowadzania procedury przejęcia majątków.

    Tak sformułowane przepisy nie realizują standardów poprawnej legislacji wymaganych w demokratycznym państwie prawnym w stosunku do ustaw, nie mówiąc już o wymogach dotyczących przepisów rangi konstytucyjnej. Na szczególną krytykę zasługuje proponowana formuła przejmowania majątków podmiotów w niej określonych na mocy prawa, to znaczy bez zachowania drogi sądowej. To sądy są do tego powołane.

    Proponowana regulacja będzie mogła być stosowana również po zakończeniu rosyjskiej agresji na Ukrainę. W efekcie w polskim porządku prawnym stworzone zostaną podstawy do tego, aby nieokreślone konstytucyjnie organy w oparciu o nieokreślone konstytucyjnie przesłanki mogły dokonywać konfiskaty na rzecz Skarbu Państwa majątków bliżej nieokreślonych podmiotów. Konstrukcja ta nie tylko ograniczy gwarancyjną funkcję konstytucji, ale i zakwestionuje wartości konstytucyjne: zasadę zaufania do państwa i stworzonego przez niego prawa, wolność działalności gospodarczej i ochronę własności wynikającą z zasady społecznej gospodarki rynkowej oraz prawo do sądu.

    Porozumienie nie może poprzeć proponowanych zmian. Dziękuję. (Oklaski)

Przebieg posiedzenia