9. kadencja, 76. posiedzenie, 2. dzień (25-05-2023)
17. punkt porządku dziennego:
Sprawozdanie Komisji Infrastruktury oraz Komisji Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw (druki nr 3146, 3146-A i 3227).
Poseł Jerzy Polaczek:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Panie Ministrze! W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość pragnę jeszcze raz przedstawić rządowy projekt ustawy o zmianie ustawy o samorządzie gminnym, ustawy o społecznych formach rozwoju mieszkalnictwa, ustawy o gospodarce nieruchomościami oraz niektórych innych ustaw.
Na początku chciałbym przede wszystkim raz jeszcze odnieść się do zmiany ustawy o gospodarce nieruchomościami. Tak jak wspomniałem przed chwilą jako poseł sprawozdawca, jest to kontynuacja głębokich zmian w prawie użytkowania wieczystego, które zainicjowała ustawa z 2018 r. Jej adresatami było niemal 2,5 mln dotychczasowych użytkowników wieczystych. Stali się oni właścicielami gruntów przeznaczonych na cele mieszkaniowe.
Chcę podkreślić, iż głównym celem proponowanych rozwiązań popieranych przez Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość jest umożliwienie nabycia nieograniczonego w czasie prawa do rzeczy. Chodzi o użytkowników wieczystych i posiadanie gruntów, które nie uległy dotąd uwłaszczeniu na mocy prawa lub na podstawie decyzji administracyjnej.
Tak jak tutaj podkreślaliśmy, projekt realizuje wieloletnie postulaty, aby zapewnić skuteczne i korzystne rozwiązania prawne, jeśli chodzi o nabywanie tych gruntów o innym przeznaczeniu, które od dawna są użytkowane zgodnie z celem określonym w umowie użytkowania wieczystego. Przedłożona nowelizacja, jak podkreślał to również pan minister na posiedzeniu komisji, istotnie przyczyni się do pobudzenia działalności inwestycyjnej, w szczególności poprzez likwidację barier dla przedsiębiorców, które wynikają z prawnej formy korzystania z gruntów, jaką jest użytkowanie wieczyste.
W toku prac podkreślaliśmy również, że ta ustawa była analizowana, była przedmiotem konsultacji z Komisją Europejską, która zwracała uwagę na to, że dotychczasowy mechanizm odpłatności pozwalający na rozliczenie w cenie wartości gruntu wykorzystywanego na cele gospodarcze stanowi dla przedsiębiorców korzyść odnoszoną kosztem środków publicznych. W konsekwencji projektowany model ustalania ceny uwzględnia wytyczne dotyczące zgodności z przepisami o pomocy publicznej.
Propozycja rządowa zawarta w tym projekcie, o czym mówiłem szerzej jako poseł sprawozdawca, odpowiada również na liczne sygnały zgłaszane przez środowiska przedsiębiorców dotyczące potrzeby zagwarantowania możliwości nabycia użytkowanych przez nich gruntów. Często spotykana jest praktyka odmawiania przez niektóre organy przeznaczania tej nieruchomości do sprzedaży. W tym celu wprowadziliśmy w ustawie ograniczone w czasie roszczenie, które przysługiwać będzie w odniesieniu do gruntów oddanych w użytkowanie wieczyste w odmiennej rzeczywistości prawnej, bowiem w poprzednich warunkach ustrojowych to prawo ustanawiało w zasadzie jedyną dostępną formę korzystania z gruntów pochodzących z zasobu publicznego. Mówiłem o tym szerzej jako poseł sprawozdawca.
Rozwiązania eliminujące ryzyko udzielenia niedozwolonej pomocy publicznej wprowadzono także w ustawie o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości w 2005 r. Ponadto proces nabywania prawa własności gruntów przez dotychczasowych użytkowników wieczystych będzie sprzyjać rozwojowi gospodarczemu kraju i zdynamizuje procesy inwestycyjne.
Nasz klub parlamentarny zgłasza również kilka poprawek. Chciałbym odnieść się do niektórych z nich. Poprzez wprowadzenie ich do projektu ustawy chcemy zapobiec negatywnym zjawiskom, które ograniczają dostępność mieszkań dla osób kupujących nieruchomości na własne cele mieszkaniowe. Takim negatywnym zjawiskiem jest pakietowe nabywanie mieszkań na rynku pierwotnym.
Jako klub parlamentarny proponujemy, aby w przypadku, gdy w ramach jednej nieruchomości, w jednym budynku lub w kilku budynkach położonych na jednej nieruchomości gruntowej kupujący nabywa jednorazowo co najmniej sześć lokali mieszkalnych lub udziały w nich albo nabył już w takiej nieruchomości co najmniej pięć takich lokali, stawka podatku od sprzedaży szóstego lokalu i kolejnych wynosiła 6%. Będziemy natomiast proponowali zwolnienie z podatku tych, którzy kupują swoje pierwsze mieszkanie, dlatego że są to najczęściej osoby młode, dopiero rozpoczynające swoją aktywność zawodową, w związku z czym posiadają bardzo ograniczone środki finansowe. Aktualnie taki zakup jest obciążony podatkiem od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2%, co dla takich osób stanowi bardzo poważne obciążenie.
W imieniu Klubu Parlamentarnego Prawo i Sprawiedliwość (Dzwonek) gorąco popieram przyjęte dotychczas w sprawozdaniu rozwiązania. Rekomendujemy poprawki, które zgłaszamy dzisiaj w drugim czytaniu. Dziękuję za uwagę. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia