8. kadencja, 2. posiedzenie, 1. dzień (25-11-2015)
2. punkt porządku dziennego:
Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych oraz niektórych innych ustaw (druk nr 23).
Poseł Ryszard Petru:
Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Prawo powinno być stanowione tak, żeby nie miało błędów. Polska konstytucja w art. 67 mówi jednoznacznie, że jedynym kryterium emerytury jest osiągnięcie odpowiedniego wieku emerytalnego. Zacytuję ten artykuł: Obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zakres i formy zabezpieczenia społecznego określi ustawa.
Mam pytanie do byłego pana ministra i posła PSL: Czy państwo się w ogóle nad tą analizą konstytucyjną pochylili? Pytanie jest takie: Czy to przypadkiem nie jest ustawa, która ma się przypodobać opinii publicznej, a potem nie zostać wprowadzona i pokazać, że my, PSL, chcieliśmy dać wam możliwość wcześniejszego przechodzenia na emeryturę, wiedząc o tym, że to rozwiązanie jest niekonstytucyjne?
Po drugie, ustawa dzieli Polaków na lepszych i gorszych. Mianowicie uprzywilejowuje rolników kosztem innych grup społecznych. Rolnikom mianowicie umożliwia łączenie działalności rolniczej z pobieraniem świadczenia emerytalnego, innym grupom natomiast zawiesza to świadczenie. Pytanie, czy o taką dobrą zmianę tutaj chodziło.
Po trzecie, i najważniejsze, ona dyskryminuje osoby mniej wykształcone i dyskryminuje kobiety. Dam przykład, przydałoby się trochę matematyki na tej sali. Wyobraźmy sobie, że mamy osobę w wieku 18 lat, która rozpoczyna pracę. Pracuje 40 lat, nie ma studiów i może przejść na emeryturę, zgodnie z waszym projektem, w wieku 58 lat. I mamy drugą osobę, która kończy studia, jest kobietą, ma urlop wychowawczy, kończy swoją karierę zawodową w wieku 67 lat. Przyjmijmy technicznie przez chwilę, że obie osoby zarabiają tyle samo. Ta osoba gorzej wykształcona będzie miała emeryturę o 700 zł niższą, jeżeli przejdzie w wieku 58 lat, niż ta druga osoba. Pamiętajmy o tym, że kobiety rodzą dzieci i mają urlopy wychowawcze, które będą powodowały, że one nie będą mogły, tak naprawdę, w takiej skali skorzystać z tego przywileju, który tutaj proponujecie.
Po czwarte, projekt i ustawa nie spełniają podstawowych kryteriów dobrej roboty. Piszecie w uzasadnieniu, szacujecie, że 1/4 uprawnionych skorzysta z tej możliwości. Na jakiej podstawie macie te przesłanki? Jakieś doświadczenia innych krajów? Robiliście własne badania, czy po prostu wam się tak wydaje? Obawiam się, że wam się tak wydaje.
Po piąte, ustawa zakłada nierealny termin wejścia w życie ustawy: 1 stycznia 2016 r. Przypomnę, że dzisiaj mamy 25 listopada. Pytanie, czy w tym parlamencie te ustawy muszą być w takim tempie przyjmowane, z takim krótkim vacatio legis. To są fundamentalne ustawy, jeżeli chodzi o przyszłość obywateli. Drugie pytanie jest takie. Tutaj politycy non stop gmerają przy emeryturach, a nie pytają się nigdy, ile to będzie kosztowało chociażby ZUS. Proszę państwa, to są setki milionów złotych wydawane na kolejne update’y software’u ZUS-u. Pan minister, jak był odpowiedzialny za ZUS, to powinien wiedzieć, ile nas to kosztuje. Przyjmujemy jakieś pomysły, potem je poprawiamy, potem Senat poprawia, a potem się okazuje, że w tak szybkim tempie to nawet ZUS nie wie, jak wprowadzić zmiany w systemie informacyjnym, informatycznym ZUS-u.
I na koniec, w moim przekonaniu, ustawa czy dyskusja o emeryturach na tej sali w ogóle nie adresuje najważniejszego problemu, jakim są przywileje emerytalne. Złożymy niedługo projekt ustawy, który mówi o tym, że od przyszłego roku czy od 2017 r., w zależności od tego, kiedy on będzie rozpatrywany, trzeba zlikwidować przywileje emerytalne dla rolników i dla górników chociażby, tych, którzy od nowa rozpoczynają pracę.
(Poseł Izabela Leszczyna: A dla sedziów już nie?)
Nie widzę powodu, aby rolnik, który rozpoczyna pracę, miał być dużo lepiej traktowany niż pielęgniarka. Nie widzę powodu, żeby w przyszłym roku budowlaniec pracujący na wysokościach, który rozpoczyna pracę, miał być traktowany dużo lepiej niż górnik. Nie chcę nikomu zabierać, chcę stworzyć równe warunki dla przyszłych pracowników.
Proszę Państwa! Wiele pięknych słów pada z tej mównicy, ale zapominamy o sprawiedliwości społecznej. Polacy potrzebują godnych i sprawiedliwych emerytur, oczekują systemu sprawiedliwego dla wszystkich. Po okresie PRL odrzucili system, w którym państwo obiecuje przyszłym pokoleniom to, czego nie może dać obecnym. Tak robił Jaruzelski w latach 80., rozdawał nie swoje pieniądze. Składanie nowych rozwiązań ustawowych powinno być przemyślane prawnie i dobre dla ludzi. Przedstawiona ustawa jest niezgodna, w moim przekonaniu, z konstytucją, obniża emerytury i dyskryminuje kobiety. Wnosimy o odrzucenie ustawy w pierwszym czytaniu. Dziękuję bardzo. (Oklaski)
Przebieg posiedzenia